ଅଂକ – ଏକ (ଦସ୍ୟୃ – ଏକ) ( ଏଲସିନୋର । ଦୁର୍ଗ ସାମନା ର ଗୁଟେ ମଚାନ । ଫ୍ରାନସିସ୍କୋ ପହରା ଦଉଥେ ବେଲକେ ଏଇଛେ ବର୍ନାଡୋ ।)

ବର୍ନାଡୋ – କିଏ ଅ, ଅଛ ବୋ ହେନ ?
ଫ୍ରାନସିସ୍କୋ – ର ର ତମେ କିଏ ଜେ ପହେଲା ଅଟକ ହେନ କିଏ ଜେ ତମେ ଆଘୋ ମତେ ବତ ନ
ବର୍ନାଡୋ – ମାହରାଜକର ଜଏ ହଉ
ଫ୍ରାନସିସ୍କୋ – ହେଁ ବର୍ନାଡୋ କାଏଁରେ ?
ବାର୍ନାଡୋ – ଚିନଲୁ
ଫ୍ରାନସିସ୍କୋ – ତୋର ସମିଆଁକେ ଠିକ ପହଁଚିଛୁ
ବର୍ନାଡୋ – ଫ୍ରାନସିସ୍କୋ, ସରଲା ନ ତ ତୋର ପହର
ଜା ଆରାମ କର ଏତକର
ଫ୍ରାନସିସ୍କୋ – ସମିଆଁକେ ଆସି ମତେ ଛଡାଲୁ, ଧନ୍ୟବାଦ
କନକନି ସିତ ହୁଲହୁଲେଇ ଦଉଛେ
ଛାତି ମୋର ବଡା ଦୁର୍ବଲ
ଡର୍ହେ ଅଂଧାରେ ଘବରେଇ ଧୁକପୁଚ ହେସି
ବର୍ନାଡୋ – ଜେ, ହେଲା ଭେଲ ହେନ୍ତା ଅସବିଧା ?
ଫ୍ରାନସିସ୍କୋ – ନେଇଁ ନେଇଁ
ମୁସାଟେ ବି ମତେ ନେଇଁ ଦେଇ ବାଧା
ବର୍ନାଡୋ – ହଉ ଜିବୁ ବଏଲେ ଜା ଏତକର
ହଁ ସୁନ, ଜଦି ହୋରାସିଓ ଆର ମାରସେଲସ କେ ଭେଟବୁ
ବଏଲେ ଟିକେ ଜଲଦି ପଠେଇଦେବୁ
ଏକେ ସାଂଗେ ପହରା ଦେମୁଁ
ଫ୍ରାନସିସ୍କୋ – ମତେ ଲାଗୁଛେ ସେମାନେ ଇନକେ ଅଉଛନ
କିଏ ଅ
ର ର ଅଟକ ହେନ
( ହୋରାସିଓ ଆର ମାରସେଲସ ଏଇଛନ )
ହୋରାସିଓ – ସାଂଗ ଅଉଁ ତମର
ମାରସେଲସ – ଆଦେସ ପାଲନକାରି ରାଏଜ ର ସେବକାରି
ଫ୍ରାନସିସ୍କୋ – ଆସ, ଆସ ଇଠାନକେ
ମାରସେଲସ – ଜ ବିଦାୟ ତମକେ ସଚ୍ଚା ପ୍ରହରି ତମର ଠାନକେ କିଏ ଆଏଲା ?
ଫ୍ରାନସିସ୍କୋ – ମୋର ଠାନକେ ବର୍ନାଡୋ ଆଏଲା
ଭଲେ ଭଲେ କଟୁ ତମର ରେତ (ଜେଇଛେ )
ମାରସେଲସ – ହେଁ ବର୍ନାଡୋ !
ବର୍ନାଡୋ – ଉଁ…, ହେଟା ହୋରାସିଓ କେଁ ?
ହୋରାସିଓ – ନେଇଁ ତାର ଭୁତ
ବର୍ନାଡୋ – ଆସ ଆସ ଦୁହି ଲୋକ
ମାରସେଲସ – ଏଜ ରାତି କାଣା ସେଟା ଫେର ବାହାରଲା ଭେଲ ?
ବର୍ନାଡୋ – ନେଇଁ ତ ମୁଇଁ କିଛି ନି ଦେଖି
ମାରସେଲସ – ହୋରାସିଓ ଇ ସବୁ ମନର ଭରମ ଏ ବଲୁଛେ
ଆଁଖି ନି ଦେଖବାର ତକ
ଭୁତ ପେତେନକେ ପରତେ ନେଇଁ କରୁଛେ
ଆମେ ତ ଦୁଇ ଦୁଇ ଥର ଦେଖଲୁଁ ନ
ହେଥିର ଲାଗି ତାକେ ସାଂଗେ ଆନିଛେଁ
ନିଜର ଆଁଖି ପରଖି ନଉ ଘଡି ଘଡି କରି ରେତ ସାରା
ଆର ଜଦି ସେ ଛେଁ ଫେର ବାହାରେ
ତ ଘଡେ କଥା ହେବା
ଆର କହେବା କାହାର ଏଁଖ ସତ
ହରାସିଓ – ବେକାର କଥା
ଦେଖବ ଆର ନି ବାହାରେ
ବର୍ନାଡୋ – ଟିକେ ଥାବେ ବସ
ଆର ଆମର କଥାକେ ତମର କାନକେ ଟିକେ ଜେଇଦିଅ
ବିଲକୁଲ ତ ବାଟ ରୁଂଧି ଦଉଛ
ଦହ ଦହ ଦୁଇ ଦୁଇ ରେତ ଆଁଖି ଦେଖିଛୁଁ
ହରାସିଓ – ଆଛା ଛା ହଉ ହେଲା
ତମର କଥା ହେଲେ ଠିକ
ଆସ ବସ ଆର କାଣା କାଣା ହେଲା ଜେ
ମୁଲୁସ୍ଟ୍ରୁ ଫେର ଥରେ କହ
ବର୍ନାଡୋ – ଗଲା ରାତି
ହେ ଦେଖୁଛ କେଁ
ହେ ହେ ହେ ପହତିଆ ତରାର ତଲର ତରା
ଜେନ ନ ଅଛେ
ହେ ଭଏରକ ଉକ୍ୟା କରି କରି ଖଁସରୁଥେ
ମାରସେଲସ ଆର ମୁଇଁ ଥିଲୁଁ
ରାତି ର ଦୁସ୍ରା ପହର ସରିଥିଲା ନ
(ବାହାରିଛେ ଭୁତ )
ମାରସେଲସ – ଏ… ସ… ସ… ତୁମପଡ
ହା ଦେଖ ସେ ଫେର ବାହାରଲା
ବର୍ନାଡୋ – ଦେଖ ସ୍ୱଏକାଦ ସେ ଚେହେରା
ଜେନ୍ତା ମଲା ରଜା ର ଉବକାଲା ଛଏଁରା
ମାରସେଲସ – ହରାସିଓ ତମେ ପଢା-ସୁନା ଲୋକ
ତମେ ଜ କଥା ହ

ବର୍ନାଡୋ – ହେ ଛଏଁରା କାଣା ମଲା ରଜା ବାଗିର ନାଇଁ ଦିସବାର
ଦେଖନୁ ଦେଖ
ହରାସିଉ ଟିକେ ଭଲକରି ପାଖୁ ପରଖି ଦେଖ

ହରାସିଓ – ସତେ ତ ସ୍ୱଏକାଦ ସେ ଚେହେରା
ଡର୍ହେ ଟିକେ ଥତୋତମୋ ଲାଗୁଛେ
ହଡବଡେଇ ଜଉଛେଁ

ବର୍ନାଡୋ – ତାହାକେ ପଚରାବାର କଥା

ମାରସେଲସ – ପଚର ପଚର ତାହାକେ ହରାସିଓ

ହରାସିଓ – କିଏ, କିଏ ଅ ତମେ
ଏତକି ରାତି ମସାନପଦା ନ ଆରାମ କରବାର ଛାଡି
ବାହାରେ କାଁଜେ ବୁଲୁଛ
ଆର ଏକଦମ ସେହି ଜୁଦ୍ଦ ର ଭେସେ
ଜେନଟାକି ଆମର ମାହରାଜ ପିଂଧୁଥିଲେ
ତମକେ ମାହାପ୍ରୁ କିରିଆ
କହ କହ ତମେ କିଏ ଅ ଜେ ?

ମାରସେଲସ – ବିରଝି ଗଲା କେଁ

ବର୍ନାଡୋ – ପଲଉଛେ ଦେଖ

ହରାସିଓ – ଅଟକ ର ଟିକେ ସୁନ
କହ ଜବାବ ଦିଅ କିଏ ଅ ତମେ
(ଭୁତ ଜେଇଛେ )

ମାରସେଲସ – ଗଲା ପଲେଇଗଲା
ଆର ନେଇଁ କହେଁ ନ

ବର୍ନାଡୋ – ଇ ବୁଆ ହରାସିଓ
ତମର ଚେହେରା କେନ୍ତା ଫିକା ଦିସୁଛେ
ତମେ ତ ଥରଥରଉଛ, ସେତା ଦିସୁଛ
ସପନେ ଭମକିଲା ବାଗିର ନେଇଁ ଲାଗବାର ତ
ବଏଲେ କାଣା ଭାବଲ ସେ

ହରାସିଓ – ମାହାଁ ହୋ ସତେ
ଆଁଖି ନି ଦେଖିଥିଲେ କେଭେ ବିସାସ ନି କରିଥିତିଁ

ମାରସେଲସ – ଦେଖଲ ରଜା ର ଭୁତ ବାଗିର ଦିସୁଥିଲା କି ନି

ହରାସିଓ – ଜେନ୍ତା ତମେ ତମର ବାଗିର ଦିସସ
ଇତାର ବି ହେନ୍ତା ଭେସ
ସ୍ୱଏକାଦ ସ୍ୱଏକାଦ ହେନ୍ତାଟା ପିଂଧିଥିଲେ
ନରୱେ ରଜା ସାଂଗେ ଜୁଦ୍ଦ ବେଲେ
ତାକର ଚେହେରା ଥି ବି ହେଇ ଭାବ
ହେଇ ଗଂଭିର
କଥା କଥାକେ ଏନ୍ତା ଥରେ ରିସ୍ମି ହେଇଗଲେ
ଜେ ଚଲତି ରଥୁଁ ବାଟର ଗୁଟେ ଖମ ଘିଚି ଦେଇଥିଲେ

ମାରସେଲସ – ହେଥିର ଲାଗି ଦୁଇଥର ହେଲାନ ଆଘୋନୁ
ଆର ଏଜ ଇ ରାତି
ଆମର ପହରା ଦେଖି ଏଇଥିଲା

ହରାସିଓ – କେଁ ଥିର ଲାଗି ଜେ କହି ନି ପାରେଁ
ହେଲେ ସବୁ କଥାକେ ମୁଲୁସେସ ଜୁଟେଇ ଦେଲେ
ମତେ କେ ଁ ଜେ ଇ ରେଜ ଉପ୍ରେ
ବିପଦ ର ବାଦଲ ଢାଁପି ଆନଲା ବାଗିର ଲାଗୁଛେ

ମାରସେଲସ – ବଏଲେ କିଏ ଜାନିଛେ ଜେ ମତେ କହତ ସତେ
କେଁଜେ ରେଜେ ଏଡେ କଡା ପହରା ଲଗା ହେଇଛେ
କାଁଜେ ଲୋକକୁ ଘଡେ ନ ଥାକି ଦିଆ ହଉଛେ
ଆର ଦିନ ରେତ ଅହରହ
ଜୁଦ୍ଦ ର ଅସତ୍ରସସତ୍ର ବନା ହଉଛେ
କାଁଜେ ତିହାର ବା’ର ଛୁଟି ନେଇଁ
ଖାଲି ଦିନ-ରେତ ଜାହାଜମନେ ବନା ହଉଛେ
ଏନ୍ତା ହି କେଁ ହରବର
ବିଲକୁଲ ବଂଦ ନି ହେବାର କବାର
କହ ଜାନିଛ
ଇ ସବୁର ମାନେ କାଣା ?

ହରାସିଓ – ଜାନିଛେଁ
ଲୋକ କହେସନ ସୁନିଛେଁ
ଆମର ମାହରାଜ
ଭୁତ ନେଇଁ ବାହାରିଥିଲା କେଁ ତାକର
ଜେଇନଛ ତ ତାହାକୁ ଫୋଟିନବ୍ରା ରିସ୍ମି କରି କରି ଜୁଦ୍ଦକେ ଡାକିଥିଲା
ହେନ୍ତେହି ତ ସତ୍ରୁ
ତେହିଁ ଗର୍ବେ ହୁଁକରାଲା
ରାଗେ ଜରଜର ରଜା ବାହାରଲେ ଜୁଦ୍ଦ କେ
ଜୁଦ୍ଦ ଥି ତାହାକେ ହରାଲେ
ଆର ନିଅମ ଅନସାରେ ବାଜି ଲାଗଲା ରାଜ୍ୟ
ଦଖଲ କଲେ
ଆର ସେ ବି ଜିତିଥିଲେ
ହେ ସମାନ ଭାଗ ପେଇଥିତା
ଜେତକି ଆମର ରଜା ବାଜି ଲଗେଇଥିଲେ
ହେଲେ ତାର ଜୁଆନପିଲା ବୁପରା ଫୋଟିନବ୍ରା
ରାଗେ ରେଜ ବାହାରେ
ଗୁଡାଦୁ ଗୁଂଡା ପୁସି କସି ହଉଛେ
ସାଫ ଜନା ଜଉଛେ
ବୁଆର ରାଗ ସୁଝାବାର କେ
ପୁଓ କସକସେଇ ଜଉଛେ
ହେତିର ଲାଗି ଜୁଦ୍ଦ ର ହିସାବେ-କିତାବେ
ଜୋଟଜାଟ ଚାଲିଛେ
ଆର ପହରା କଡା କରା ହଉଛେ

ବର୍ନାଡୋ – ତମେ ଠିକ କହୁଛ
ହେନ୍ତା ହେଇଥେଇପାରେ
ନେହେଲେ ଆମର ପହରା ବେଲେ
ଇ ରହସ୍ୟମଏ ଚେହେରା
ହେନ୍ତା ଜୁଦ୍ଦ ର ଭେସେ କାଁଜେ ବାହାରତା
ଜେନ ଭେସେ ଆମର ମଲା ରଜା ଲଢିଥିଲେ
ଆର ଦେଖ ସେ ଜୁଦ୍ଧ ର ରାଗରୋସ
କେନ୍ତା ଇହାଦେ ବି କୁହୁଲୁଛେ ତେଲ

ହାରାସିଓ – ଧୁଏଲ ଝିଟି ହେଲେ ଜେନ୍ତା
ଘେ ଏଁଖ ଖୁଜାସି
ଇ ଛଏଁରା ବି ହେନ୍ତା
ଆମର ମନକେ ଗୁନ୍ଦଲଉଛେ
ଜୁଲିଅସ ସିଜର ତାର ଫଟା କପାଲ ର
ଲେଖା ର ପରିଣାମ ଭୁଗତିବାର ଆଘୋନୁ
ରୋମ ରାଏଜେ ବଡା ଉଲେ ଦୁଲେ ହଁସୁଥିଲା
ଆର ହଠାତ
ଉଠି ଏଲେ ମସାନ ପଦାର ମଲା
ତାକର ମୁହଁ ଢଁପା କପଡା ସାଂଗେ
ସାରା ନଗର ବାଟେ ଘାଟେ
କିର୍ଲା-ଗୁଗା ହୋ ହାଲ୍ଲା
ଆର ବାନଢି ତରା ଜୁଏ ହୁଲା ହୁଲା
ରକ୍ତ ର ଓସ ଥିପଲା ଖଣିଆ ସୁରୁଜ ଉଦଲା
ତେନୁ ଅଂଧାର ହେଇଗଲା
ଏତେ ଅଂଧାର ଜାନ
ସେସ ଫଏସଲା ର ସମିଆଁ ପହଁଚିଗଲା
ଆକାସ ଆର ଧରତି ବି
ଏନ୍ତା ଡରଡରନ୍ୟା ନକସାନକେ ଆଘୋନୁ ଜନେଇ ଦେସନ
ଆର ହେଟାମାନେ ହିଁ ବିଚାର କରସନ
ଆମର ଭାଗ୍ୟ
ଆର ଇ ରେଜ ଉପ୍ରେ ହେବାର ବିପଦ ମାନକର

(ଭୁତ ଫେର ବାହାରିଛେ)

ଇ ବୁଆ
ଚୁପ ତୁମପଡ ତୁମପଡ
ଫେର ବାହାରଲା ସେଟା
ଜେସିଁ ଅଟକାସିଁ
ଜାଣା ହେଲେ ହେବା ଦେଖାଜିବା
ଅଟକ ତ ଛେଁ
ଜାନସୁ ଜଦି କେନସି ସୋର ସବଦ କରି ତ କହ ମତେ
କହ କାଣା କଲେ ସାନ୍ତି ଲାଗବା ତତେ
ଆର ମତେ ଉସତ
କି କେନସି ବିପଦ ପଡବା ଇ ରେଜ ଉପ୍ରେ
ଜାନିଛୁ ଜଦି ଆଘୋନୁ କହେଲେ
ତାର ଉପେ କରିହେବା କହ
କି ଜିଁ ଥିଲା ବେଲେ
କେନ ଚୁରାଲା ଲୁକାଲା ହଁଡା-ହୁଁଡି ତୁପିଛୁ
ହେଥିର ଲାଗି ବି ମସାନମାନେ ପରେ ରାତି ବୁଲୁଥିସନ

(କୁକରା ଡାକିଛେ)

କହ ଜଦି କିଛି କହେବ
ଅଟକ ନୁ ଅଟକ
ଅଟକା ମାରସେଲସ

ମାରସେଲସ – ମାରମିଁ କେଁ ଗୁଜେର

ହରାସିଓ – ମାର ନେଇଁ ଅଟକିଲେ

ବାର୍ନାଡୋ – ଆନ ଧରମାଁ ପୁତାକେ ଆଦେ ଦେ ଦେ

ହରାସିଓ – ଇନଥିଲା ହେ ଦେ ଦେ
(ଭୁତ ପଲେଇଛେ)

ମାରସେଲସ – ଇ, ଗଲା
ଭୁତ କେ ଧରବାରଟା ଭୁଲକଲାଁ
ଭୁଲିଗଲାଁ ଜେ ପବନ ବାଗିର ଗୁଟେ
ଛିଁ ନି ପାରଲା ଜିନିସ ମୁଠାଥି ଧରୁଥିଲାଁ
ଧରି ତ ନେଇଁ ପାରଲାଁ
ଉଲଟ୍ୟା ସରମେ ମରିଗଲା

ବର୍ନାଡୋ – କାଣା ଜେ କହେଲା ବାଗିର କରୁଥିଲା କି ତ କୁକ୍ରା ଡାଖଲା

ହରାସିଓ – ଆର କୁକରା ଡାକ ସୁନଲା କି ତ ଚାଲି ବସଲା
କେନ୍ତା ଗୁଟେ ଡରଡରନ୍ୟା ବିପଦ ର
ସୁରାକ ସୁଂଘି ପକାଲା
ସୁନିଛେଁ କୁକରା ପରେ ସଖାଲ ର ମୁହରିଆ
ତାର ଉଁଚା ଡାକେ ମାହାପ୍ରୁ କେ ଉଠେଇଦେସି
ଆର ପେନ ପବନ ମାଏଟ ଜୁଏ ର
ଭୁତ ପେତେନ କେ ଚେେତେଇ ଦେସି
ଜେ ଜିଏ ଜେନ ବି ଥଉ ଫିରି ଏସନ
ନିଜର ନିଜର ମସାନପଦା କେ
ଦେଖ ଇ କଥା ଇହାଦେ ଇଠାନେ ପ୍ରମାଣ ହୈଗଲା
କୁକରା ଗୁଗାଲା କି ଭୁତ ପଲେଇଗଲା
ଲୋକ ବଲସନ ଜେନ୍ତା ଫୁସମାସ ଏସି
ଉସତେ ଉଛବ ମନାବାର କେ
କୁକ୍ରା ପରେ ସାରା ରେତ ଗୁଗାସି
ସେ ସମିଆଁ ଭୁତପେତେନ ତାକର
ଆସ୍ଥାନ ନି ଛାଡନ
କି ରାତି କାହାରି ର କେନସି ନକସାନ ନି କରନ
କେନସି ନ ଅସୁବ ନେଇଁ ହୁଏ
କେନ ଗ୍ରହ ନେଇଁ ଗ୍ରାସେ
ଗ୍ରହ ନଖ୍ୟତ୍ର କାଟନ ନେଇଁ
ଦେବତା ଭୁତ ଟଣେହି ଟାଂଗେନ
କାହାରି ର ମଂତର କାମ ନି ଦିଏ
ବଡା ସୁବ ସମିଆ

ହରାସିଓ – ମୁଇଁ ବି ହେନ୍ତା ସୁନିଛେଁ
ଆର ଟିକେ ଟିକେ ବିସାସ ବି ଲାଗସି
ଦେଖ ସକାଲ ର ବେଲ
ଲାଲ ଜରଜର ପଛରା ଉଢି
ସାମନା ର ଉସେ ଚଢି ଚଢି
ପୁରୁବ ପରବତେ ଜଉଛେ ମାଡି
ଏତକର ସରଲା ଆମର ପହରା
ମୁଇଁ ବଲୁଛେଁ ଜାହା ଜାହା ଘଟଲା
ଜେତେ ଜେତେ ଦେଖଲାଁ
ସାରା ରାତି ର କଥା ହାମଲେଟ କେ କହେମାଁ
ଜଦି ବି ଆମକେ କିଛି ନି କହେଲା
ତୁମ ପଡଲା
ଦେଖବ ତାହାକେ ଜରୁର କହେବା
ଜଦି ସବେ ହଁ ବଲବେ ବଏଲେ
ସାରା ରେତ ଭଏର କଥା ହେମାଁ
ଆର ଘଟଣା ଟା ଜନାମାଁ
ନିଜର କବାର ସାଂଗେ ନିଜର ଲାଗେଲେସରକର
କଥାବି ବୁଝବାର କଥା କି ନେଇଁ ?

ମାରସେଲସ – ଠିକ ଅଛେ କହିଦେମା
ଆର ମୁଇଁ ସଖାଲୁ ପତା ଲଗଉଛେଁ
ତାହାକୁ ସୁବିଧା ଥି କେନ ଭେଟମା ଜେ
(ଜେଇଛନ)

ଉକିଆ ବାଗିର ଫଏଲି ଜଉଥିଲା
ତାର ସୁରତା
ଅନ୍ଧାର ବାଗିର ଢାଁପି ଆନୁଥିଲା
ତାର କଥା
ଦିନ ଭଏର ତାକେ ଭଲ ପେବାର ଛଡା
ମୋର ନେ ତ ଆର କିଛି କାମ ନି ଥିଲା

ବନାଲହ(୧) ମାଡଲି କେଁ ?
ଏକେନ ଗୁଡି ଖେଲତେଲ
ଅଉଥିବା ରାଜକୁମାରି
ଖେଲଲା ଛି-ଛିୟାନି

ମନ ହୁରଗୁନି
ହୁରୁଦ ସିନିବିନି
ସେ ଗୁପଲା କଥା କେ ଇଁଚରାଲିଁ
ଉଖଲା କରିଦେଖଲିଁ
ଆର ଗୁପି ଜଉଥିଲିଁ
ନଏଦ, ଜୋର, ଡଂଗର ଡେଗି
କେନ ଗୁଟେ ଝାରେ ଅନ୍ଧାର ଗୁଫା କେ ସମୁଥିଲିଁ
ଉଜନ ଉଜନ ମନ;
ଉସାସ ଉସାସ
ମକରା ଜାଲେ ବାଦଲି ମାନେ ଉଡୁଥିଲେ
ଭୋକ କଲେ ବି ଆର ସୋସ କଲେ ବି ତତେ ସୁରତା କରୁଥିଲିଁ
ତୋର ବିନା
ତୋର ସୁରତା
ଆବରିଛେ ତୋର ଠାନ

ଗୁଫା ର ପଖନେ ପିଟି ଘେଁସରେଇ ହଉଥିଲିଁ
ଆର ସେ ଅଛିଡା ହରଣ ର
ଭାଗସେସ, ଭାଗଫଲ, ଭାଜ୍ୟ କେତେ
ହରଏକ କେ;
ଡଂଗର କେ, ଝରନ କେ, ଗଛ କେ, ଖୁଟ କେ ପଚରଉଥିଲିଁ
ସବ ଗୁମସୁମ
ଖାଲି ତୋର ଚେହେରା ଝଲଝଲେଇ ଜଉଥିଲା ।

ହରଦଂଗା ହେଇ ଭୁଇଁ ପଡିଥିଲିଁ
ଝିଟପିଟି ଟେ ପଡଲା ଡେବେର ବାହା ନେ
ଡେବରି ବାହାନେ …
ଅସୁବ ଲଖ୍ୟନ !
ବଦନାମି ହେବା…
…
ମତେ ବଝା ବଲି ଢେକଲ ଧରି ବୁବି ମାଏଲେ
ମୁଇଁ କଥାଟେ ସୁନଉଥିଲିଁ –

“ଥରେକ ହାତି ଦେସ(୨) ନେ ଅକାଲ ପଡଲା
ବାର ବଛର କାଁହେଲେ
ଧରନି ପେନୁ(୩) ସାଂଗେ ଭିମା ଦେବତା(୪) କେ ଲୋକ ଖୋବ(୫) ପୁଜଲେ(୬)
ଫିରବି ଇନ୍ଦର ରଜା ଭଂଜା ର କଥା ଥି ଟସ କି ମସ ନେଇଁ
ଖୋବ ରିସା ହୈ÷ଥିଲା କାଁହେଲେ,
ଖୋବ
ନଏଦ-ନଲିଆ ସୁଖିଗଲା
ଘାଁସ ଭୁଇଁ ଟାନ ହୈଗଲା
ଗେ-ଦାମୁର-ଛେଲ-ମେଢି ମରି ବସଲେ
ଲୋକ ମନେ(୭) ବି ତର ନି ପେଲେ
ଦିନେକ ଗୁଟେ ବୁଢା ତାର ପିଲା ମନକେ ଡାକଲା,
ବଏଲା, ତମେ ମନେ ତ ଚାସ କରବାର ଭୁଲି ଜେଇଥିବ ନା
କାଲକେ ମୁଇଁ ନି ଥିଲେ
ତମେ ଚାସ କେନ୍ତି କରବ
ଚାଲ ତମକେ ଚାସ କରବାର ସିଖେଇବି
ଦେଖଲେ ଖେତ ମନେ ଟାଂଗର ହୈଜେଇଛେ
ଚାସ କେନ ନେ କରବେ
ନଦି ର ଉସାସିଆ ବାଲି ନଂଗଲ ଖୁପଲା
ଇମନକୁ ଦେଖି,
ରିସା ଇନ୍ଦର ଉତରି ଏଲା-
ମୁରୁଖ ବୁଢା, ପେନ ତୋ ନେଇଁ କାଏଁଟା(୮) କରୁଛୁ ଗା ଉଲୁ(୯)
ହଜୁର, ଚାସ ଆମର କୁଲର ବେପାର
ଏବେ ସିନା ପେନ ନେଇଁ
କାଲକେ ପେନ ଥିଲେ ଆର ମୁଇଁ ନି ଥିଲେ,
କେନ ଚାସ କରବା ?
ମର(୧୦) ପିଲା ମନକେ ଚାସ ସିଖଉଥିଲିଁ
ଇନ୍ଦର କେ କଥାଟା ଭେଦଲା
ସରଗ କେ ଜେଇ ତୁର୍ତି ପିଲା କୁ ଡାକଲା
ଆର ପେନ ବର୍ସାବାର ସିଖାଲା
ପିଲାମନେ ବର୍ସେଇ ଆନଲେ ଜେ
ଚାର୍ହିଆଡେ ପେନ ପେନ ପେନ ଉଛଲିଗଲା ।”

ହଁ ମୁଇଁ ଠିକା ନେଇଛେଁ ଭଲ ପେବାର
ସଂସ୍କାର ଏ, ରକ୍ତେ ବୁହୁଛେ !
ଗୁଟେ ବିଦ୍ୟାଲୟ ହେବା
ଭଲ ପେବାର ପଢାହେବା ।

ଦୁରିଆ ନେ
ଢାପ, ନିସାନ ନେ
ଝାର-ପତରା ଦୁଲକୁଥିଲା
ବହଲ ଅନ୍ଧାର କେ ଫଟେଇ ଫଟକେଇ ଦଉଥିଲା
ଡଂଗରିଆ(୧୧) ମନେ ନାଚୁଥିଲେ
ତାକର ମେଇଜି(୧୨) ମନେ ଗିତ ଭିରଉଥିଲେ:
କାଲି କୁକୁରା ର କେସ
କାଲି କାଲି ବଲି ବାହାନୁଥିସ
କାଲି ଦେହେ ଟେଭା ରସ…

ଗିତ ବାନ୍ଧୁଥିବା ମେଇଜି ପାଖେ ବସିଥିବା ଧାଂଗରି
ଆର ଜାନି(୧୩) କେ ବୋଲ ବୋଲ କାହାଲି ପହଁଟେଇ ଲାଗୁଥିବା ଧଂଗରା
ଝାର ର ଅନ୍ଧାରେ ଆର ନେଇଁ ଦିସଲେ ନା
ମଝା ନେ ବସି ବର୍ହା କେ ଝୁରୁଥିବା ଲୋକ ମନେ
ମୁଲ ମୁଲ ହଁସୁଥିଲେ
ଜୁଏ କେ ତେଜୁଥିଲେ
ଜାନି ବି ଛନେକ(୧୪) ଥି
କେନ ବାଟ ଗଲା ଜେ
ଅଂଧାରେ ନି ଦିସଲା ନା

ଅଂଧାରେ ବୁଢା କୁଲିହା ପଟେ ଖୋବ ଭୁକଲା
ସିକାର ବାସନା କେ କୁଲହ୍ୟା
ହୈଲୁଟି-ବୈଲୁଟି ହେଲା
ଧାଂଗରି କେ ଆଁପରି ଧେଁଲା
ଧଂଗରା ଖୋବ ଜୁଝଲା
ଧାଂଗରି କେ ପିଟି(୧୫) ଧରି ବେଟି ନଉଥିଲା
ବାଗ ପଟେ ଝୁନି ଝାନି ହୈଇ ଛେଁକିହେଲା

ଦୋନା(୧୬) ମନ କେ ଆର ଖେପେ ମଦ ପରସା ହଉଥିଲା
ଆର ଖୋବ ବୁବି ମାରୁଥିଲେ
ଆ ଲୋ ଲୋ ଆ ଲୋ ଲୋ(୧୭)
ପୁର୍ଗିଲା ବର୍ହା ସିକାର ପରସା ହଉଥିଲା
ଧଂଗରାମନେ ଜବାବ ଦଉଥିଲେ:
ସଗଡ ର କାନି ଖିଲା
ତୋକେ(୧୮) ନେବି ବୋଲି ମୋର ମନ ଥିଲା
ସତେ ମୁହୁଁ ଟିକେ କଲା ହେଲା

ଝୁଟେଇ ହେଇ ଗୁଫା କେ ଫିରଲି
ବୁବି ଆର ବାଜନା ର ସୋର ଫାଁକି ଜଉଥିଲା ।

ମୁଇଁ ସୁଇ ପଡଲେ ଭେଲ ଜଉଥିମିଁ ତତେ ଭୁଲି
ହେଲେ ଏଁକ ଖୁଲୁନ ସେର ତ ତୋର ଚେହେରା ଦିସସି
ବୋଧେ ସୁଇଲା ବେଲେ ବି ତୋର କଥା ହେତୁ ଥିଲିଁ
ସଖାଲୁ ସଖାଲୁ
ସେ ବେନାମି ଝାର ର ବେନାମି ନଏଦ ଆଡୁ
ଧଂଗରା, ମେଢି ପଟେ ଲମେଇ ଆନୁଥେ
ସେ ଦିନେ ବସ୍ତି ନେ ହୁଲାଜାରି ହୈଗଲା-
ଗଲା ରାତି ଡଂଗରହାରି ରିସା ହୈଥିଲା
ଧାଂଗରି କେ ଉଭେଇ ନଉଥିଲା
ଧଂଗରା ପଛେ ପଛେ ଲମିଥିଲା
ସାରା ରେତ ଖୋବ ଗୁହାରି କଲା,
ମାଁ ଡଂଗରହାରି, ତୋର ପୁଜା କରବି(୧୯) ଛାଡିଦେ !
ମେଢି ବନେଇକରି ଛାଡିଦେଲା

ଡଂଗରିଆ ବସ୍ତି ଗୁଲଗୁଲା ଦିସୁଥେ ।
ମେଢି ର ସିଂଗ ଦୁଇଟା କେ ଧରି
ଧାଂଗରି ର ମାଁ ଖୋବ କାନ୍ଦଲା
ତକେ ଏସୁର ଦେଇଥିତୁଁ ନା

ଧଂଗରା ମେଢି ର ପାଖେ ପାଖେ ରହୁଥିଲା
ଚରେଇ ନଉଥିଲା, ଗୁଧେଇ ନଉଥିଲା

ଝରନ ବୁହିଲା ଫାଲୁ ସୁଭଲା:
ବାଟ ର ବିନୁଆଁ ଗଛ ଗା ତ ଥିପି ତ ପଡେ ମହୁ
ଆଗର ପାନତି ପରେ ଗା କାହାଘର ବହୁରେ
ଏ ବହୁ ତ ଫୁଲମାଲେ ଦେମି ପରେ ବହୁ ଗା
ମୋର ଘରେ ଛନେ ରହୁ

ନଏଦଖଁଡି ର ବେଲ ଗଦା ନେ
ଧଂଗରା ମେଢି କେ ସୁଆଁଲି ସୁଆଁଲି ମଂତର ପଢୁଥିଲା
ଆର ଦୁଇ ସର୍ଡା ବେଲ ମାରିଦେଲା
ଧାଂଗରି ଉଭା !
ଦୁହିକର ଧୁକଧୁକି ରେସ ନର୍ଦୁଥିଲା
ପର୍ବତ ଆକାରୁ ଗରେଲ ଚାପି ଏଲା
ଗୁଟା ଝାର ଟାକେ ଝୁନି ଦଉଥିଲା
ଆଏତେ ନି ଥେଇ କିହେ
ସଁପି ଦଉଥିଲେ
କଲେ କଲେ
ବେଲ ଗଦା ର ବାଲି ର ଆକୃତି ବଦଲି ଜୈଥିଲା
ବାଲି ବାଲି ବନି ବନି
ଭାଂଗୁଥିଲା ବନୁଥିଲା
ଆଦି କାଲ ର ମୁର୍ତି ମନେ
ଛନେକ ଉତାରୁ ଗରେଲ ଥେବଲା(୨୦)
ଦରମରା ଦୁର୍ବଲ
ସୁଇନ ଲାଗୁଥିଲା
ନଏଦଖଁଡି

ଡଂଗରିଆ ବସ୍ତି ନୁ ଢାପ ଆର ନିସାନ ବାଜଲା
ବୁବି ଆର ବାଜନା ଖୋବ ସୁଭୁଥିଲା:
ସଜନି
କଁସି ବାଉଁସ ର ଧୁନ
ମୁନିସ ଖାଉଛେ ସିକାର ତୁନ
ମାଇଜି ଚାଟୁଛେ ନୁନ …

ସୁଇନ ଖବନ(୨୧)
ସୁଇନ ଖମନ(୨୨)
ସୁଇନ ମନ
ଭରନ ଭରନ ସପନ
ମାଡିଅଉଛନ ଝମ ଝମ
ଲୁଲା ଖେଲେଇ
ରୁପୁଛେଁ(୨୩) ଫୁନି
ଗାରପନ୍ୟେ ଗାରପନ୍ୟେ ପାନି

ଜାନି ନ କେନ ଫିସିର-ଫିସିର କଲା-
“ଧଂଗରା ମେଢି କେ ଚରେଇ ନେଲା ବେଲେ
ପତର କେରେ ଥି ଉତରଉଥିଲା
ଆର ମଂତର ଫୁକୁଥିଲା
ଆର…” –
ଜାନି ଚମକି ପଡଲା,
ନରଦିଲେ ଡଂଗର ତଲ କେ
କିହେନି…
ନରଦିଲେ ନଏଦ ଆଡ କେ
ଧଂଗରା ମେଢି କେ ଗୁଧଉଛେ
ଜାନି କଲେ କଲେ ପେନ କେ ସମଲା
ଧଂଗରା ମେଢି କେ ପାନି ବୁଡେଇ ଦେଲା କି
ଧାଂଗରି ଉପକି ଏଲା
ଜଉବନ ନଦି ର ପାନି ମିସରି ଘୁଲି ହଉଥିଲା
ନଦି ର ଲହର ମନେ ଉତେଲ ହେଇ ଡେଗୁଥିଲେ
ଛଲକିଲା ପାନି,
ସୁନେଲି କିରନ ମନେ ଜୁଏ ଲଗେଇ ଦଉଥିଲେ ଆଡେ
ଧଂଗରା-ଧାଂଗରି ଜଲୁଥିଲେ ।

ଜୁରାଜୁରି
ଧଂଗରା-ଧାଂଗରି
ଖବଲ-ଖାବଲ ଛପାକ-ଛପାକ
ଉଧଲି ଉଧଲି ମଝାପାନି
ଧଂଗରା ବିଡେ ମନ କେଭେ
ଛନେକ ବୁଡେ ଦେଇ
ଛଟପଟ ବାଏରି;
କେଭେ ଧାଂଗରି ପରଖେ
ଘଁସେ ପେରେମ କେ ପଖନେ
ଏନ୍ତି(୨୪) ଖେଲ-ଖେଲ ଥି
ବୁଡିଥିସି ଧଂଗରା
ସୁନସି,
ଧାଂଗରି ର ଆତୁର ରଡି ଗୁଲଗୁଲା
ଧଂଗରା .. ଏ .. ଧଂଗରା ..
ଧଂଗରା ଉପକି ଏସି
ପେନ କେ ଫାରି
ଝୁନି ଝାନି ବାଲ ଛିତକିରି
ବୁଢା ମଗର ପଟେ
ଧାଂଗରି ର ଟାଂଗ କେ
ରଟପଟାତେଲ ଘିଚେ
ଫିକି ହେଇ ଜୁଝେ
ପାନି ର ଜଁତୁ କେ ପାନି ଘେରେ
ଡଂଗରହାରି କେ ମନେ ଧରେ
କେଭେ ମଗର
କେଭେ ଧଂଗରା
ଧାଂଗରି କେ ଘିଚେ
ସେସେ ବରକସେ
ମଗର ର ଲେଂଜ କେ ଧରି
ଫିକି ଦେଲା ସାତ ଭଉଁର କରି
ପଡଲା କାହିଁର ଟା କାହିଁ

ଖବଲ-ଖାବଲ
ଛପାକ-ଛପାକ
ନଦି ନୁ ମେଢି ବାହରଲା ବେଲେ
ଗୋଡ ଆଁଚରି ନୈଥିଲା
ଧଂଗରା ରାଗେ କଡକଡଉଥିଲା ।

ଖୋବ ବହଲା ଅଂଧୁ
ଘରସାରା କୁହୁଁଲା
ଅଂଧାର ବଖ୍ରା ନ
ଚୁଟୁମୁଟୁ ବଂଧା
ଫାପ
ସେ ଦିନେ
ବେଲବୁଡେ ବସ୍ତି ନେ ନିସାନ ବାଜଲା
ପଂଚେତ ବସଲା
ସବୁ ଥର ର ପରା(୨୫) ଜାନି ମଝା ନେ ବସିଥିଲା
କାହାଲି ପହଁଟଉଥିଲା
ଢୁକେ ପି’ କରି କୁହଲା ଛାଡୁଥିଲା
ଲୋକ ମନେ ଘେରୈ÷ ହେଇ ବସିଥିଲେ
ମେଇଜି-ଟୁକେଲ ଦୁଆର ମୁହୁଁ ନୁ ଡୁଂଗୁଥିଲେ

– ଆମର ଧାଂଗରି କେ ତୋ
ମାଁ ଡଂଗରହାରି ରିସା ହିକରି(୨୬) ମେଡି ବନେଇଦେଲା
ମେଡି କେ ଜଦି ଆମେ ଏନ୍ତି ଘରେ ରଖମାଁ
ତୋ ଆଗକେ ଭଲ ନି ହୁଏ
ତାକେ ଦେ-ଦେବତା ପସନ କରିଛନ
ସେଟା ଦେ-ଦେବତା ର ଖାଏଦ
ତାକର ଖାଏଦ ତାହାକୁ ଦେଇ ଦଉଁ ନା
ଆର ଆମର ପାଖେ ନେଇଁ ରଖୁନା(୨୭)
ଭୁଲ ହେବା, ଦୋସ ଲାଗବା
ଆଏବା ଉଆଁସ କେ
ଡଂଗରହାରି କେ ଚଢେଇଦେମାଁ ନା ।

ଧଂଗରା ଉଠଲା,
ଜାନି ଦଦା, ଡଂଗର ସେ ଫାଲେ ଗୁଟେକ(୨୮) ଗୁନିଆ ରଏସି(୨୯)
କାଲି ମେଡି କେ ଦେଖେଇ ଆନବି(୩୦) ନା

ଦୁରିଆ ନୁ କେନୁ ସଁଖ ସୁଭଲା
ଘଁଟ ବାଜଲା
ଧୋପ, ଆଲତି ର ଉକ୍ୟା
ସୋର ଟେ ଦୁରିଆ ନୁ ସୁଭଲା
ତରା ମନେ ଉଦି ଅଉଥିଲେ
ଚିହ୍ନଲା ଚିହ୍ନଲା ପରା ଲାଗଲା ସେ ସୋର
ଅଦଭୁତ ଆକାବୋଦ ଘିଚିନଉଥିଲା
କେନ ଘରେ ଗୁଟେ ଗୁନିଆ ଫୁକୁଥିଲା
ମୋର ବେଁକର ଡଁରିଆ ଖୁଲିିଗଲା
ସେ ତରା ମନ କେ ଦେଖୁଥିଲିଁ
ଏକସକଁଟି, ଗୁଟେ ତରା ମୁଲ ମୁଲ ହଁସୁଥିଲା
ଜେନ୍ତା ସେନେ ମହନି ଥିଲା
ମୋକେ(୩୧) ତାର ଦୁନିଆଁ କେ କଢେଇ ନଉଥିଲା
ଅଜବ ସେ ଠାନ
କେନ ବେନାମି ରିତୁ ଧରତି କେ ଧରିଥିଲା ।

ମଏଧାନେ,
ଡଂଗର ସେ ପିଠି ର ଗୁଛା ତଲେ
ଧାଂଗରି ର କପାଲ ର ବାଲ କେ ସୁଆଁଲୁ ଥେ-
ତୁଇ ନି ଘବରା ନା
ଧାଂଗରି ର ଚଣେ ଅଲଝି ଜେଇଥିବା ଆଁଖଲ କେ ଚାଟି ଦଉଥିଲା ।

ଖଁଡିଆ ଖଁଡିଆ
ଖବନ ଖଁଡିଆ
ଖବନେ ଜନ ଖଁଡିଆ
ଝରନ ପାନି ନେ ଜହ୍ନର ଛେଁ ଖଁଡିଆ
ଝରନ ପାନି ର ଲହର ଖଁଡିଆ
ଖଁଡିଆ ଖଁଡିଆ
ଖମନ ଖଁଡିଆ
ଖମନେ ମାକଡ ର ବିହା ଖଁଡିଆ
ଡଂଗର ଖଁଡିଆ
ଡଂଗର ଟିିପି ନେ ଘାଁସ ଖଁଡିଆ
ଧରତି ଖଁଡିଆ
ଧରତି ର ସାଗୁଆ ତନ ଖଁଡିଆ
ଖଁଡିଆ ଖଁଡିଆ…

ଉଆଁସ ରେତ
ଗୋଟେ(୩୨) ମହୁଲ ଗଛ ତଲେ
ମାଟିର ପୁତଲି ଉପରେ
ଜାନି ମଦ ରୁକୁଥିଲା
ଆର କୁକରା ମୁଡଲା
ମନେ ମନେ ପୁଟପୁଟାଲା
ପୁତଲି ଧଂଗରା ପରା ଦିସୁଥିଲା

ବସ୍ତି ନେ ଖୋବ ହୁଲାଜାରି ହେଲା
ନିସାନ ବାଜଲା ଢାପ ବାଜଲା
ଧାଂଗରି କେ ସବ ଛିଁ ଦେଖୁଥିଲେ
ମାଁ ଡଂଗରହାରି କି ଜେ ଜେ କରୁଥିଲେ
ଧଂଗରା କେ ବି ସବ ଖୋବ ପରସଂସା କରୁୁଥିଲେ

ମଝା ନେ ବସି ବର୍ହା କେ ଝୁରୁଥିବା ଲୋକ ମନେ
ମୁଲ ମୁଲ ହଁସୁଥିଲେ
ଜୁଏ କେ ତେଜୁଥିଲେ
ଧାଂଗରି ଜଲୁଥିଲା,
ଅନ୍ଧାର କନେ
ତାର ପଏଁରି
କୁନ୍ଦଲା କୁନ୍ଦଲା ଡେନା ବାହା ଥି କତରିଆ-ବନ୍ଧରିଆ
ଖଗଲା ଚିକ ଚିକ କରୁଥିଲା
ଅପସରି ପରା ଦିସୁଥିଲା
ଧଂଗରା ବି ମନେ ମନେ ଖୋବ ଉସତ ଦିସୁଥିଲା:
କାଁଥି କେ ଧରାଲିଁ ଛୁଇ
ତତେ ଭେଟିମି କେଁ ପରାନ ସଇ
ମତେ ଉହଲେଇ ନିଏ ନଇ,
ଧଂଗରା କୁତକୁତେ
ଧାଂଗରି କେମଚେ
କୁତକୁତା-କୁତକୁତି
କେମଚା-କୁମଚି ଚାଲିଥୈ
ଧଂଗରା କେ ପଚ(୩୩) ଫାଲୁ କେନ ଗୁଟେ ଘିଚିନେଲା
ଧାଂଗରି ଅକଚକେଇ ଗଲା,
ଦୁଇ ଦୁଇଟା ଧଂଗରା !
ସମାନ ସମାନ
କେନଟା ସତ କେନଟା ମିଛ
ଦୁହେଁ ଦୁହିଁକୁ ଭୁଇଁ ନ ଗଡଗଡେଇ ଆନୁଛନ
ହାପସୁଛନ କେଚରଉଛନ
ଝନେ ଆର ଝନେକେ
ପିଟି ଆନଲା ଜେ ସେ-ସେ-ଥି
ବେଁକ କେ ଧରି ପଚେଇ ଆନୁଥିଲା
କି ଜାନି ହାତ ଜୁଡୁଥିଲା ଧଂଗରା କେ

ଧାଂଗରି ଧଂଗରା ନ ଲଟକି ଜଉଥିଲା
ଝାର ତରେ କେନ ଜଁତୁ ଟେ କାନ୍ଦୁଥିଲା:
ଝାର ର ଭିତର କୁ ପସିଗଲି ଏକା
କେହି ନାଇଁ ବନ୍ଧୁ ରେ ବାନ୍ଧବ
ବାନ୍ଧବ ରେ ଝାର ର ଜନ୍ତୁ ସଖା ରେ…

ନା ଉଲେଇ କରି ବୁଲି ହଉଛେ
ନା କେନ ନେ ଝୁଲେଇ କରି ଛାଡି ହଉଛେ
ଖୁରା ଭି ବଟେଇ ନି ହେବାର
ଉଭରି ଏସି
ଫୁଲେଇ ଦେସି
ଲୁକି ଲୁକି ଦିଅ ତରା
ଜନ କେ ଢାଁପି ଦେ ବାଦଲ ପଛରା
ତାର ଉକିଆ ଜାଲୁଛେ ମନ ର ବଖରା

କୋକୋମନା କେ ଡାକସିଁ,
ଭୁର୍ତାସିଁ ରେନ ଝଁକେର ଲାଗିଥିସି
ଆଁଖି ମୁଜି ଦେସିଁ
ମର(୩୪) ଅଜାନ୍ତକେ
ଆଁଖି ପତା ତଲେ
କେନ ଲକେ(୩୫) ଲୁକିଥିସୁ ଜେ
ଥପ ଥପ ଥିପି ପଡସୁ
ତୁଇ ତୁଇ ତୁଇ ହିଁ ଦିସସୁ ।

ଅଡୁବେଲିଆ(୩୬)
ଜାନି କାହାଲି ଲିଭେଇକରି
ଏଁକ କେ ମୁଜଲା ପରା କଲା
ତାକେ ସବୁ ଦିସିଗଲା ଗୁଟ ଗୁଟ ପରା ବଖାନି ଆନଲା
ବିପଦ, ଖୋବ ବିପଦ !
ମାଁ ରିସା ହି ଛେ …
ମେରିଆ(୩୭) ଦେବାର କେ ପଡବା !

ବାଜଲା ନିସାନ ଆର ଢାପ
ମେଇଜି ମନେ ମୁନୁସ ମନେ କାପ କାପ
ଡୋଂଗରିଆ ବସ୍ତି ନେ ପାପ !

ଜିବୁ କି ଥିବୁ … ଜିବୁ କି ଥିବୁ
ସାଁସ ଜବଦି ସିଁପୁଟ ସିଁପୁଟ ଡୁଂଗୁଛେ
ହେମାଲ ଚଟାନେ
ଥମିଲ ପଛରା ର ଉଢାରେ
କାଣା ଗୁଟେ ପୁଟ ପୁଟ କରୁଛେ ।

ସେ ଫାଲର ସବୁ ଜାଲନା ବଏନ ପଡିଛେ
କାଁଥି ମନେ ପିଟ କରି ଦେଇଛନ
ଖୁଇଲ ଏକବାରି ଛିନା ଛିନା
ଗୁଫା ନୁ ଫାପ ବାହାରୁଛେ ।

ଝାରେ ଚାର୍ହିକୁତି ହୁଦା ହୁଦା
ହାତେ ଧୁନ-ସର, ବଏର୍ଛା, ଟାଂଗି ଧରି
ବସ୍ତି ର ଲୁକେ ମେରିଆ ନୁରୁୁଥିଲେ

ସପନମାନକୁ ଭୁର୍ତେଇ
ବଟେଇ ଦେଲିିଁ ଦୁଇବଟିଆ ବାଟୁଁ

ଇ ବାଟେ ଆର ଭି ତ ଲୋକ ଜାଇଥିବେ ନା
ଇ ବାଟେ ଆର ଭି ତ ଲୋକ ଜାଉଛନ
ଏତେ ଲୋକ ର ଭିଡ ଭିତରେ ଭି
ଏତେ ସୁଇନ କେନ୍ତା ଲାଗୁଛେ ଇ ବାଟ
ମତେ ଏକଲା ଅକଲିଆ ଲାଗୁଛେ ଇ ବାଟ
ଅକଲିଆ ତ ମୁଲୁ ଭି ଲାଗୁଥିଲା
ଏକଲା ତ ମୁଲୁ ଭି ଲାଗୁଥିଲା
ଏକଲା ତ ମୁଲୁ ଭି ଆସିଥିଲିଁ
ଏକଲା ଏକଲା ଚାଲମା ଇ ବାଟ ।

ଗେ ଢୁକା ବେଲକେ
ବନ୍ଧ ଆରି ବସି ନଲ ରଜା ଝାରେ ଝୁରି ପୁର୍ଗୁ ଥିଲେ
ଦରପୁଡା ଝୁରି ହାତୁଁ ସରଲି ପାନି ଝଁପେଇ ହେଲା ।

ମୋକେ ଡୋଂଗରିଆ ମନେ ଧରି
ମେରିଆ ଖଲା କେ ଖିଡଖିଡେଇ ନେଲେ
ଇତାର କାଜେ ଏକା ବସ୍ତି ନେ ବିଘ୍ନ
ଡଂଗର ହାରି ରିସା,
ଆମର ଝାର କେ ସମି ଆସି ପୁହୁର-ଝୁର କରୁଛେ

ସମୁନ୍ଦର ତଲେ ଖୁଲୁର-ଢୁପୁର
ଲହଡା ଅଉଛେ ଘୁଚେଛେ
ତୋର ସୁରତା ପରା

ଜାନି କାହାଲି ନୁ ଛାକେ ଘିଛି ମୁଲ ମୁଲ ହଁସଲା
ପରଦେସିଆ,
ନି ଘବରା ନା
ତୋକେ ଆମେ ଟୁକିଲ ଦେମୁଁ
ଢାପ ଆର ନିସାନ ଗର୍ଜିଲା
ବସ୍ତି ନାଚଲା
ମଦ ଦୋନା ମନେ ଛଲକିଲା:
ନଇ କେ କିଏ ବାନ୍ଧିଛେ
ମାଁ ବୁଆ ର କଥା କିଏ ମାନୁଛେ
ବୟସ ଜାହା କରୁଛେ

ଜାନି ବୁଝଉଥିଲା
ମାଁ ଡଂଗରହାରି ର ଆଦେସ,
ତାର ଇଚ୍ଛା
ଆମେ ମୁନୁସ ଲୋକ କେଁଟା
ମେରିଆ ପରବ କେ ତମର ବିହା କରେଇ ଦେମୁଁ
ମାଁ ଡଂଗରହାରି ଆସିରବାଦ କରି ଏବା ସେ ଦିନେ
ତମେ ଇ ମେରିଆ ଖଲା ର କୁରମା ନେ ରହୁଥ:
ଧାନ ରେ ଧନିଆଁ ମିସେ
ଧଂଗରା ସାଂଗରେ ଧାଂଗିରି ମିସେ
ପୁନି ଜନ ପରା ଦିସେ

କୁରମା ଭିତରେ ଫି ଅଦ-ରତିଆ
ଏକଲା ଧାଂଗରି କେ ପୁଜା କଲା ବେଲେ
ବଲଦ ଗୋଟେ ଖୋବ ଗଗେ
ଜାନି ଡରି ମରି ପଲେଇ ଜେ
ଜାନି କଏଲା(୩୮)
କେଲକେ ମେରିଆ ପରବ
ଆମେ ମୁନୁସ ଲୋକ କେଁଟା, ସବୁ ମାଁ ର ଇଚ୍ଛା
ସେ ରଖଲେ ରଖବା ନେଇଁତୋ ଖେଇଦେବା
ତମର ଜଦି କିଛି ସେସ ଇଚ୍ଛା ଅଛେ କହ
ପୁଟପୁଟାଲିଁ –
ମୋର ଆର କେନ ଇଚ୍ଛା ଅଛେ
ତାର ବିନା ଆର କେନ ଇଚ୍ଛା
ବରଂ ଏନ୍ତି ମରିଜିବାର ଟା ଭଲ
-ଜଦି ପାରବ
ମତେ ଗୁଟେ ବିନ୍ଧନ ଆର ହାତୁଲ ଦିଅ
ହେ କଁଟା-ଦୁଲି ପାଖ ର ପଖନ ନେ କିଛି ବନେଇବି(୩୯)

ରେତ ସରବାର ନେଇଁ
ବଲଦ କୁରମା ତରେ ଉସିନ୍ଦ୍ରା

ଆଜି ଇ ରାତି
ପଖନେ ଗୋଟେ(୪୦) ଗିତ ଲେଖବି(୪୧)
ସେ ଗିତ ଗୁନେଗୁନେଇ
ଉଦାହରଣ ଦିଆହେବା

ସରିଜେଇଥିଲା କଥା
ନୁରୁଥିଲିଁ କାନି ଲମିଥିତା କଥା
“ଓହୋ”, “ଆଛା”, “ଏନ୍ତା-କଥା”

ଜଖା ବରା ସୁରତା ତୋର
ଫରଦ ଫରଦ ପଖନେ ମୋର
ଉନଲିଁ ଉନଲିଁ କବିତା ବନୁଛେ

ତୋର ମୁହୁଡା କେ
କସିଆ କୁହୁଡି ଧଏଲେ
ମନ ବନ୍ଧଲି ନେ ଲହଡି ଲହଡି ଖେଲେ

ଫି ରେତ ପରା
ପୁଜା କାଜେ(୪୨) କୁରମା ଭିତରେ ପସଲା ଜାନି
ପୁଜା ମୁଲ କଲା
ଚଉଲ ପୁଂଜା ମନେ ଦେଲା
ଚଖନି ନେ ସଏଲତା ଜାଲଲା
ମୁହୁଁ ଜନ ପରା ଦିସୁଥେ
ଡାଲ ଗୁଟେକ କେ ମଂତର କରି
ଧାଂଗରି କେ ଉତରେଇ ବସଲା
ଧାଂଗରି ସିରସିରେଇ ଜଉଥେ
ଦିହଁ ଖୁଲି ଖୁଲି ଜଉଥେ
ବଏଲତା ଧପ କରି ଲିଭିଗଲା
ଗେର୍ରାବାର ସବଦ ସୁଭଲା

ମେରିଆ ଖଲା ନ ଉକିଆ ଫଏଲି ଜଉଥିଲା
ମେରିଆ ଖୁଟା ନେ ଜାନି ବନ୍ଧା ହେଇ ଥେ
ଆର ତାର କଟା ମୁଡ ତଲେ ପଡିଥେ

ପଖନେ ସେତାର ମୁହୁଁ ଝଲକୁ ଥେ
ବିହ୍ନନ ବାଜି ରକତ ଧାରେ ଉହଲି ଏଇଥିଲା
ତାର ସିଁତା ନ ସିନ୍ଦୁର ଧାର ବାଗିର ଦିସୁଥିଲା
କଁଟାଦୁଲି ନ ମୋର ମଲା ଦିହଁ ଝୁଲୁଥେ

ଡୋଂଗରିଆ ମନେ ମେରିଆ ଖଲା ଆଡେ ଅଉଥିଲେ
ଢାପ ନିସାନ ବାଜୁୁଥିଲା ।

(୧)ବନାଲହ- ଜଂଗଲି ଲହ । ମାଡିଦେଲେ ବାଟ ଭୁଲି ଜେସନ ବଲି କହେସନ ।
(୨) ହାତି ଦେସ – କାଲାହାଁଡି
(୩) ଧରନି ପେନୁ – ଧରତି ମାଁ / ପୁରଥି
(୪) ଭିମା ଦେବତା –
(୫) ଖୋବ -ଗୁର୍ଦୁ
(୬) ପୁଜଲେ – ପୁଜା କଲେ
(୭) ମନେ – ମାନେ
(୮) କାଏଁଟା – କାଣା
(୯) ଉଲୁ – ବେଡା
(୧୦) ମର –ମୋର
(୧୧) ଡଂଗରିଆ- କନ୍ଧ, ଆଦିବାସି
(୧୨) ମେଇଜି – ମାହେଜି
(୧୩)ଜାନି – ଆଦିବାସି ମାନକର ପୁଜାରି
(୧୪) ଛନେକ – ଛନେ/ ଘାଏ
(୧୫) ପିଟି – ପିଠି
(୧୬) ଦୋନା – ଦନା
(୧୭) ଆ ଲୋ ଲୋ ଆ ଲୋ ଲୋ – ଲୋକଗିତ ଗିତ ର ଘୁସା
(୧୮) ତୋକେ – ତତେ
(୧୯) କରବି – କରମିଁଗ୍ଦ
(୨୦) ଥେବଲା – ଥମଲା
(୨୧) ଖବନ – ଆକାସ
(୨୨) ଖମନ – ଝାର
(୨୩) ରୁପୁଛେଁ – ରୁ’ଛେଁ, ଜଗଉଛେଁ
(୨୪) ଏନ୍ତି -ଏନ୍ତା
(୨୫) ପରା – ବାଗିର
(୨୬) ହିକରି – ହେଇକରି
(୨୭) ରଖୁନା – ରଖୁଁ
(୨୮) ଗୁଟେକ – ଗୁଟେ
(୨୯) ରଏସି -ରହେସି
(୩୦) ଆନବି -ଆନମିଁ
(୩୧) ମୋକେ- ମତେ
(୩୨) ଗୋଟେ – ଗୁଟେ
(୩୩) ପଚ – ପଛ
(୩୪) ମର – ମୋର
(୩୫) ଲକେ – ଠାନେ
(୩୬) ଅଡୁବେଲିଆ – ବେଲହଉ ବେଲିଆ
(୩୭) ମେରିଆ – ବଲି
(୩୮) କଏଲା – କହେଲା
(୩୯) ବନେଇବି – ବାନାମିଁ
(୪୦) ଗୋଟେ -ଗୁଟେ
(୪୧) ଲେଖବି – ଲେଖମିଁ
(୪୨) କାଜେ – ଲାଗି

ଏକମନା ଧାଉଁଛେଁ
ସେ ସେ ଆଡେ
ଜେନ ଜେନ ଆଡେ
ତାର ମୁହୁଁ ଝୁଲୁଛେ
ଆର ବାଟ ବାଟ ବାଗିର ଦିସୁଛେ
ସଲଖ ଛାଟ-ଛାଟ ବାଟ ବି
ଗୁରମୁସେଇ ପକଉଛନ
ପଚରଉଛନ –
କିଏ ଅ,
କେନୁ ଆଇଛ,
ବାଏବି ବାଗିର କାହାକେ ନୁରୁଛ ?

ଭୁକେ-ସୁସେ ଝାଲେ-ନାଲେ
ଝୁଟେଇ-ହବଡେଇ ଡୁଡମେଇ-ଡୁଡମା ହେଇ
ଝାର-ଡଂଗର
ନଏଦ-ନଲିଆ ଲହଁକିତେଲ
ସାତ ଦିନ ସାତ ରେତ
ମୁହଁକେ-ମୁହଁ ନି ଦିସଲା ଝୋ-ଝୋ ବର୍ସା ଥି
କନକନି ସିତ
ଟାନ ଖରା ଥି
ଜେଇ ଜେଇ ଜେଇ ଜେଇ
ଚଟେନ ଫାଲେ କେ ଉଧେଇ ଥେଁ
ମାଛି ଅଂଧାରେ
ଲମା ଲମା ସାଁସ ବହଁଣି ଜଉଥେ
ପଖନେ,
ପଖନ ର ମୁର୍ତି ବାଗିର ଛାପି ହେଇଥେଁ
ଦିହଁ ନେଇଁ
ଜିବନ ନେଇଁ
ସପନ ନେଇଁ
ତୋର ବିନା,
ସାମନା ର ଦୁନିଆଁ ବି ନେଇଁ ।

ସୁଇଲା ଛଁଚେ
ସୁଇଛେଁ ଜେ ସୁଇଛେଁ
ଉଠିକରି
ଉକିଆ କେ ସାମନା କରବାର ସାହାସ ନେଇଁ
ଏନ୍ତା ପଡିଥା ନ ବାଗିର ଲାଗୁଛେ
ଅଂଧାରେ
ଜିଁବାର ଭୁଲି ଜେଇଥିଲିଁ
ଛିନା ଟାପୁ ନ
କେତେବେଲେ ବେଲ ଉଦୁଥିଲା
କେତେବେଲେ ବୁଡୁଥିଲା
ଜନା ନି ପଡୁଥିଲା
କେତେବେଲେ ସମୁଦ୍ର
ଖଣିଁ କେଚରେଇ ଦଉଥିଲା
କେତେବେଲେ ଉହଲେଇ ନଉଥିଲା
ଜନା ନି ପଡୁଥିଲା

କେଡେ ଗୁମାନେ
ତରସରେ
ହୁଲକେ ପବନ ଅଜେଇ ହେଲା
ସୁଖା ପତର ରଂଗେଇ ଆନଲା
ପତର ର ଗାଲିଚା ବୁନି ଦଉଥିଲା
ଭୁରକୁଣି ଧୁଲି,
ବସନ୍ତ ର ବରନନ କରୁଥିଲା
ମଠିଆ ମଠିଆ ମଦ ଥିଲା
ହେଲେ ପି’ବାର କେ ଦନା ଟେ ନି ଥିଲା
ଆଁଠୁପାରି ନିସୋସ ଦିହଁ କେ ଉଧାଲା
ଉପନିସଦ(୧) ବନି
ମୋର କାନେ ଫିସିର ଫିସିର
ତାର ଭରନ ଭରନ ଅଛିଡା କଥା;
ଜେନ୍ତା ସୋହବତ(୨)
ଦିହଁ ସିରସିରେଇ ଜଉଥିଲା
ଦୁନିଆଁ ଦୁରିଆ ହଉଥିଲା
କାହାର ପାରଥନା ର ସବୁ ତାକତ
ଛିରେ ଛିରେ ଭରି ହଉଥିଲା …

ତାର ଉକିଆ ଥି
ପଖନେ ଫୁଲ ଫୁଟସି,
ମୁଇଁ ପଖନ ବାଗିର ପଡିଥିସିଁ

କୁଲା ଥି ହଲଦି ମିସା ଚଉଲ(୩)
ସାନି ସାନି ଦିରା ଦିରା
କାଁଥି ଥି ଚିତରଉଥିଲିଁ ତାର ଚେହେରା;
କାର୍ତବିର୍ଜୋ ଜୁନୋଃ ରାଜା
ଜସ୍ର ବାହୁ ସହସ୍ର ଧୃକ(୪)

ଞ୍ଚଞ୍ଚଞ୍ଚ ଞ୍ଚଞ୍ଚଞ୍ଚ ଞ୍ଚଞ୍ଚଞ୍ଚ
ସେ ଦିନେ କୁହଡିଆ ପାଗେ
ଇନବକ୍ସ ରେ ମେସେଜ ଆସଲା
ହେଲୋ,
ରିଡ ମାଇଁ ପଏମ
ଜସ୍ଟ ପୋସ୍ଟେଡ …

ବ୍ରେଡ-ଅମଲେଟ ବନାତେଲ
ତାର କବିତା ପଢୁଥିଲିଁ
ଅମଲେଟ ଖାଏତେଲ
ତାର କବିତା ରେ କମେନ୍ଟ କଲିଁ,
ୱାଓ! ନାଇସ ପଏମ, ହାଟ ଟଚିଂ !

ଇନ ବକ୍ସ କଲିଁ,
ହେ, ଆର ୟୁ ଫ୍ରି?
ଲେଟସ ମିଟ ଏଟ ଇଡିଏମ(୫)

ଫୋନ ଗୁଟେ ମିସିନ ଏ –
ମନ ଟା…
ଆବେଗ-ଉଦବେଗ
ଆର ଜାବତ୍ୟ ଭାବନା ଥି ଭରା
ଫୁକା ଏ –
ନଂଗଲୁ ଛୁଆ ବାଗିର
ଗାଁ ଖୁଲି ଫିରଫିରି ଧରି
ଦୁଇ ଭାଁର ନର୍ଦି ଆସ
ଫଦକୁଥିବା ଧୁକଧୁକି ସାଂଗେ
ତାର ଅସ୍ୱିକୃତ ତୁତରା ଭାସା ଥି
କେତେ ରଜା-ରାନି,
ବାଗ-ଭାଲୁ, ହାତି-ଘୁଡା
ନିଝରି ଆଏବେ
ଆର ତମର ଆଁଖି ର କର୍ପନେ
କଜଲ ର ଗୁହେରେ ଝୁମରି ପଡବେ
ଫୋନ ଗୁଟେ ମିସିନ ଏ ।

ଡାଇନିଂ ଟେବୁଲ ନ ଗେଛେ ପ୍ଲାସ୍ଟିକ ଫୁଲ
ବଏ ର ଟାଏ ଆର ମୁଲ ମୁଲ
ମ୍ୟୁଜିକ ସିସ୍ଟମ ସାଂଗେ
ହଁସି ବାହାରୁଥିଲା
କବି ହେଇଥିଲେ କହିଥିତା:
ଆହା ! ଗୁଲାପ ଫୁଲ ନୁ ମହୁ ଝରୁଥିଲା
ତାର ଚଣର ଲିପସ୍ଟିକ
କଁଟେ-ବାଛେ ସାଁକୁର-ଉସାର
ଭଲ ପେବାର, ଜଂତର ଛାଁଛେ ବିଲକୁଲ ।

ଡେଂଗ ଡେଂଗ ବିଲଡିଂଗ ଉଢାରେ
ବେଲ ବୁଡିଗଲେ
ତରାମନେ ଠୋଲ ହେଲେ
ଇସକୁଲିଆ ଛୁଆ ବାଗିର
ବାଦଲ ର ବାହା ନୁ
ଜନ ର ମୁହଁ ତରସରେ ଅଲପରେ ଦିସସି
କର ଲେହେଁଟି ଲେହେଁଟି
ଆଲାରାମ ର ସବଦେ ସଖାଲ ପେସି ।

ଟୋସ୍ଟର କେଟଲି ର ରଂଧାଗର
ସହର ର ପିଲଛାଟ ବାଟଘାଟ
ମିସିନେ ମିସିନେ ବନାଲା
ଘର-ଦୁଆର ଦୁକାନ-ବଜାର
ସେ ବାଟ ର ଲୋକମାନେ, ମାହେଜିମାନେ
ଛୁଆମାନେ, ବୁଢାମାନେ
ରେଲ, ବସ, ଟେଂପୁ, ରିକ୍ସା
ୟେସ-ସାର, ନୋ-ସାର, ଓକେ-ସାର
ପେସରାଲା-ଚଏଣ, ବନ୍ଧା-ହାତ
ମିସିନ ବାଗିର ଖଟୁଛନ
ମାସରି ବି ମିସିନ ନୁ ଛିନସନ
ଚିକ ଚିକ ପାଲିସ ଜୁତା ଭିତରେ ଫଟା ସକ୍ସ
ଟାଏ ନଟେ ଫଦକିଲା ସଟକିଲା ସବଦ ଦିରା
ଫି ସଏନବାର
ଚିକେନ ଟଂଗଡି ଆର ହଲକା ପେଗ ସାଂଗେ
ସ୍ମାରକପତ୍ର ଲେଖସନ
ଗରି, ଥୁପି
କୁମନା, ବେନା
ଆର ଜାଲମାନେ ଖେଲସନ
ସମିଆଁ କେ ଛାପକିବାର କେ
କାହାର ଥି ଛୁଛା ଡୁଣି ବଏଁରି ବାହାରସି
କାହାର ଥି ବଏଁରି ବାଗିର ଡେଣୁ ବାହାରସି
.. … …
ଉଡାଜାହାଜ ପଡିଆ ନୁ
ପର୍ଘେଇ ଆନିଥିବା ପ୍ରେମିକା କେ
ଲଂଗ ଡ୍ରାଇବ ରେ ନେସି
କେଭେ କେଭେ
କୁଲ୍ଲୁ କି ମନାଲି ର ସେଲ୍ଫି
ଫେସବୁକ ରେ ଛାଡସି
ମିସିନ ମିସିନ ଲାଗସି ।
… … … …
“ଅରଜେନ୍ଟ-ଟୁ-ଡୁ-ତାଲିକା” ଥି
ଟିକ ଚିହ୍ନା ମାରୁନ ମାରୁନ
“ପରସନାଲ-ଟୁ-ଡୁ-ତାଲିକା”
ଖାଲି ବିଅର ବୁତଲ ସାଂଗେ
ତଲେ ଘୁଡଘୁଡୁଥିସି
ସମାର ସଖାଲ କେ
ଭିସ୍ମ ପ୍ରତିଗ୍ୟାଁମାନେ
ଜୁହ୍ନା ବହି ର ସାହି ବାଗିର
ଆପେ ଫାଁକି ଜେସି ।

ତଥାପି ବି
ସେ ସମାର ନୁ
କବିତା ଲେଖବାର କେ ମନ କରିଥିଲିଁ
କେତେ ରେତ ଭାବିଛେଁ
କଲମ ଖୁଲିଛେଁ
ସାଦା କାଗଜ ମୁଚଲା ତରେ
ଜେନ୍ତା କେ ସେନ୍ତା
ସାଦା ହେଇ
କେତନି ଦିନ ପଡିିଥେ
କଥାମାନେ ଜଉଥିଲେ ଗୁପଲି
ବୁଲି ବୁଲି ସେ ଖୁଲି
ଜୁଲି ଜୁଲି ଜୁରାଜୁରି ହଉଥିଲେ ଘୁଲି ।

ଅବଗାର ଖେଜେ ବାଗିର
ପ୍ରେମ ନୁରୁଥିଲିଁ
ପ୍ରେମ ନାଁ ରେ କାଣା ମିଲୁଥିଲା
ସେଟା ଜାନି ନି ପାରୁଥିଲିଁ
ସବେ କହୁଥିଲେ
ଇଟା ହିଁ ମିଲୁଛେ,
ଏଜକେଲ ଇଟା ଚଲୁଛେ
ଇଟା ହିଁ ପ୍ରେମ ଏ;
ଗୁଟେ ସ୍ଥାଇ ଦରଜ!
ଭେରଭେରାସି
ହନ୍ଦଲାସି
ସୁଇ ବସି ନି ଦିଏ –
ଛେଁ ବାଗିର
ଲମିଥିବା ପଛ ପଛ
ବାଟେଘାଟେ ଥର ଦୁ
ବଡା ହିନିସ୍ତା କରିଛେ
ସେଁର୍ରା ବାଗିର ସଁକରିଛେଁ
ମନୁ ଦିହୁଁ
“ମୋର” ନୁ
ଭିନେ କରିଛେଁ
ଇହାଦେ ନିଫାରା!
ହେଲେ
ଗୁଟେ ସମିଆଁ ର ଭାବନା କେ
ସେ ସମିଆଁ ନୁ
କେନ୍ତା ଅଲଗା କରିହେବା;
ଥାକ ଥାକ ସମିଆଁ
ପରତ ପରତ ଭାବନା
ମଏଦାର ମିସସି ରୁଟି
ଚୋପକାଣିଆଁ ଫେନ୍ଦି ହେଇ ଲଟକିଛେ
ଗ୍ରାମଫୋନ ରେକର୍ଡର ବାଜୁଛେ ।

ଛୁଆବେଲେ
ବର୍ଡି ପତର କେ ମୁକୁଟ
କରିଆ କେ ରଜା ର ଭେସ
ବାଡି କେ ଖଁଣା
ସୁଖା ଜହ୍ନି କେ ସ୍ଟେଜ ମାଇକ
ଗୁହରିଆ ଫଲ କେ ଚାପ ବନେଇ
କେତେ ନାଟ କରୁଥୁଲୁଁ
“ସପୋଜ”, “ଏଜ୍ୟୁମ ଦେଟ”ରେ
କେତେ ଅଂକ ସମାଧାନ ହଉଥିଲା
ହେଲେ ତତେ ସପୋଜ କରି କରି
ମୋର ସବୁ ଗଣିତ ଭୁଲ ହେଇଗଲା
ଗୁହରିଆ ଫଲ ରାତି ସାରା ଝୁମ ଝୁମ ବାଜଲା
ସୁଖା ଜହ୍ନି ଥି କଥା ଟା ଫଏଲିଲା
ନିଜର ଖଁଡା ନିଜେ ମତେ ଖଁଡ ଖଁଡ କାଟଲା ।

ସପୋଜ, ଏଜ୍ୟୁମ ରେ
ସପନ ବନଲା
ସପନ ଟା ଜେ ମିଛ
କିଏ କହେଲା ?
ସପନ ବି ତ “ମୋର” ନୁ ବନୁଛେ
ମୁଇଁ କାଣା ମିଛ ?
ମୋର ଅସ୍ତିତ୍ୱ ମିଛ ?
ସପନ ବି ବାସ୍ତବତା ର ଅଁସ ଏ ।

ସେନେ ସବୁଦିନେ ଭେଟୁଥିଲାଁ
ଗପୁଥିଲାଁ-ହଁସୁଥିଲାଁ
ବାହାନା କରୁଥିଲାଁ
ରୁସୁଥିଲାଁ-ମନଉଥିଲାଁ
ଅବଡ-ଜବଡ ଜାବତ୍ୟ କଥାନି କହୁଥିଲାଁ
ଆକାସେ ଇନ୍ଦ୍ରଧନୁ ର ସାମିଆନା ଲାଗିଥିଲା
ଫୁଲମାନେ ଏଁଟରଉଥିଲେ
ଚରେ ଝୁମେର ଗୁନଗୁନଉଥିଲେ
ଉହାଡୁ ଉଦୁର୍ଛା ଧୁକା ବୁବି ମାରୁଥିଲେ
ଜନ କେ ବାଦଲ
ସୁଆଁଲି ସୁଆଁଲି ପୁଟଲଉଥେ
ତରା ମାନେ
ଘନା ହାଁଡି ର ଲିଆ ବାଗିର
ଫଦଫଦେଇ ଅଉଥିଲେ
ଛାତି ଫଦକୁଥିଲା
ଏଁକ ଜଲୁଥିଲା
ହୁରୁଦ ତଗଲୁଥିଲା
ତୁଇ ମୁଇଁ ଛକା ଖେଲୁଥିଲାଁ
ଆକାସ ତଲେ
ତୋର କୁଲେ ମୁଡ ଥିଲେ
କଲେ କଲେ
ସରଗ ଝରି ଅଉଥିଲା ।
.. .. .. ..
ଏଜ
ତୁଇ ଦୁରିଆ
ମୁଇଁ ଦୁରିଆ
ଫିରବି ଇ ଦୁରାନୁଭୁତି ସତ
ଦୁଇ-କାଁଣ-ଚଉଲେ ଦୁରିଆ ନ ବସି
କୁହକୁହ ଅନ୍ଧାରେ
ଅଜବ ଗୁଟେ ସୁନସାନ ବେଲେ
ଚାଏର ଆଂଗୁଲ ର ଫାଁକା ଥି
ତତଲା ନିସାସ ଥି
ଚଣେ ରେଥି ରେଥି ହେଇ
କେତେ ସବଦ ଫାଟି ଜେଇଛନ
ଧୁକା କପସି ଦଉଥିଲା
ତୋର ଆଁଖିର ଆକାର
ମୋର ଏଁକ କେ
ଡେହେଁକିଲା ବେଲେ
ସମିଆଁ ପିଠଗୁନା ହଉଥିଲା ।

ପାନି ଛାଏଁ ଦେଖି
କିନ୍ଦିରଲା ଝୁରି ର
ଏଁକ କେ ଟିପୁଥିଲିଁ ସର
ଦୁହି ହାତେ ବିନ୍ଧୁଥିଲିଁ କାଁଡ
ହେଲେ, ସବ୍ୟସାଚି ଏଜ ବ୍ରୁହନ୍ନଲା !
ଧୁନ କାଁଡ ଲୁକେଇ ଦେଇଛେଁ ଗଛେ ।
ତୁଇ କହ
କାଏଁଜେ ଇ ଆଁଖଲ ର ଧାର
ଆର ତୋର ଚଏଣ ଥର ଥର
କହ କହ ଫିଲୋମେଲା(୬) ?
ଦରପନ ମୁଇଁ ଦେଖସିଁ
ଚେହେରା ତୋର ଦିସସି
ତୋର ବୁନ୍ଦେ ଆଁଖଲ ଥିପି ପଡିଥିଲା
ତୋର ଅଜାନ୍ତକେ
ମୁଠା ଭିତରେ କଲେ କଲେ ଖାପି ରଖିଥିଲିଁ
କେଭେ ଜେଭେ ତୋର ମୁହଁ ମୁହଁ ଲାଗସି
ମୁଠା ଖୁଲି ଦେଖସିଁ
ସେ ମୋତି ବନି ଜାଇଥିବାର ବୁନ୍ଦା କେ ।

ସେ ଜେନ ଡାଏରି ଟେ ଦେଇଥିଲା
ସେଥି କିଛି ଲେଖିଥିଲା
ଆର ହମିସା ପଢବ ବଲୁଥିଲା,
ମୁଇଁ ହଁସିଦଉଥିଲିଁ …

ଡାଏରି ର ପହେଲା ଫରଦେ,
ବଲପେନ ଥି କାଟଲା ଫୁଲ ଟେ
କେଁ ଫୁଲ ଜେ କହି ନି ହେବାର
ହେଲେ ପାଖୁଡା ମେଲେଇଛେ ଫୁଲ ଟେ

(ଗାର ଘିଚା ଫରଦ ଥି, ପାଟ ଗୋଲ ଅଖ୍ୟର ସମେ ବସା ହେଇଥିଲା,
ତିନ ଧାଡି ଛାଡି ତଲକେ ମଗସିର ଗୁରବାର ର ଝୁଟି କଟା ହେଇଥିଲା)

ଡାଏରି ର ଆର ଗୁଟେ ଫରଦେ;
ମାର୍ଜିନ କେ ଟେଢା ଢଲିକରି
ଉପରମୁହାଁ ଝୁରି ପଟେ କଟା ହେଇଥିଲା
ସେନ ଘର ର ଚିହ୍ନା ଟେ ବି ଗାରା ହେଇଥିଲା
ଭୁଜନି ଆଡେ ଗୋଲ ମାନକୁ ମିସେଇ
ତ୍ରିଭୁଜ-ଚର୍ତୁଭୁଜ କଟା ହେଇଥିଲା
ଆର ମଝା-ମଝି ଲେଖାଥିଲା
ଲେଖା ର ଉପରେ
ଏତେ ଗାରି ଗାରି କଟା ହେଇଥିଲା ଜେ
କିଛି ଫଟିକ ଜନା ନି ପଡୁଥିଲା
…. … …
ମନେ ଦରଦ କେ ଏନ୍ତା ସଁକଲି ରଖିଛେଁ
ଜେନ୍ତା କିଏ ଜତନେ ଗହନା ରଖିଥିସି
ବୋଲ ବୋଲ ମାଜସିଁ
ଥରେ ବାଗିର ଜେନ୍ତା ହେଲେ ବି
ସାମନେ ଆସି
କସଟି ପଖନେ ରେଥି ଦେଖବ
ସୁରତା ମାନକେ ଛଡାଲା ବେଲେ
ଘଁସି ଘଁସି
ଲୁଲା ଉପକି ଜେଇଛେ ।

ତାର ଜାହା ସବୁ କଥା
ୱାଟସଏପ କି ଏଫବି ରେ ମେସେଜ କରୁଥିଲା
ଫି ସଖାଲୁ ଏସଏମଏସ କରୁଥିଲା
ବୋଧେ କେତେ ଜୁଗ ପାହିଗଲା
“ମୁଇଁ ରୁସିଛେଁ ମତେ ଭୁରତ”
ଇନବକ୍ସରେ ଆଉ ମେସେଜ ନି ଆସଲା
କି ତାର କବିତା-କଥାନି ଜିମେଲ କେ ନି ଆସଲା
ନା ମରବାର ପରବାଏ ଅଛେ
ନା ଜିଁବାର ଫିକର ଅଛେ
ହରେକ ରୁଚି ନୁ ମନ ହଟିଜଉଛେ
ବିଚାର ନି ଆଚାର ନି
ଜାନବର ବାଗିର କିନ୍ଦରୁଛେଁ
କାହାକେ ବି କିଛି କହିଦଉଛେଁ
ତୁଇ ଭେଟଲେ ଦେଖବୁ,
ମୁଇଁ କେତେ କଲା ପଡି ଜେଇଛେଁ
ଜେତକି ଖରା ଥି ବୁଲି ବୁଲି ନି ପଡି
ସେତକି ରାତି ଜଲି ଜଲି ପଡିଛେଁ
ରାତି ଉଠସିଁ, ଝୁମରା ଥି ଚାଲସିଁ
ୱାଟସଏପ ଇନସ୍ଟଲ କରସିଁ
ଜି-ମେଲ ର ସ୍ପାମ ଫୋଲଡର ବି ଚେକ କରସିଁ
ଭେଲ କିଛି ମେସେଜ ଆସିଥିବା;
ଖାଲି ସେ ଜୁହ୍ନାଟା ଗୁଡାଦୁ ପଡିଛେ
ଜେନଟା ପଡି ପଡି ଅଟୋ ଡିଲିଟ ହଉଛେ

ମୁଇଁ ତୁମ ପଡିଛେଁ
ଡରୁଛେଁ
ଜଦି
ୱାଟ୍ସଏପ କରିଦେମି
ଦୁଇ ମୁଡା ବାଦଲ
ରେତ ସାରା
ଝଁକେର
ଉଦା ସରସର
ଏଁକ
ଛାତି
ଭୁସଲିଜିବା
ବନ୍ଦ ବନ୍ଧଲି
ଆଁଖଲେ ଉହଲି ବସବା
ଦରଦ ଆର ସୁରତା ।

ଜତ ଦୁରିଆ ଛଡେଇ ହେସି
ତତ ତତ ତୁଇ ହେତୁ ହେସୁ
ଜତ ମନାକଲେ
ତତ ତତ ତତେ ଭଲ ପାଏସିଁ
ଦର୍ଜି ବାଗି ଫି ଖେପ ନୁଆଁକରି ନାପୁଥିମିଁ;
ତତେ
ତୋର କଥା,
ମୋର ସପନ କେ-

ଦୁରବହନ ନେ ଲହଁକୁଛେଁ
ନଏଦ-
ନଦି ର ସେ ପିଠି ତମର ଗାଁ
-ଗୋଡ ପସଉନ ସେର ଚିଲିମ କଲା
ଜଂଘେ ପେନ
କେନ ଅଁଟେ, କେନ ବେଁକେ ହେଇ
ଲହଁକି ଆଏଲିଁ ନଏଦ..
ନଏଦଖଏଣ ନୁ
ଛିନଛାନ ଧରସା ଲମିଛେ

ଞ୍ଚଞ୍ଚଞ୍ଚ ଞ୍ଚଞ୍ଚଞ୍ଚ ଞ୍ଚଞ୍ଚଞ୍ଚ
ଖରାମାସେ
ଜାମ ଦିରା ଉର୍ଡି
ଘର କେ ଫିରୁନ ଫିରୁନ
କଁଚା ଦଗଲି
ସୁଖି ଜଉଥିଲା
ଞ୍ଚଞ୍ଚଞ୍ଚ ଞ୍ଚଞ୍ଚଞ୍ଚ ଞ୍ଚଞ୍ଚଞ୍ଚ
ତୋର ଗାଁ ନ ମର୍ଢିଆ ଟେ ହେଇ
ଛଦମଭେସେ ଅଂଧାରେ
ଜାଁକିକୁଚି ଲୁକିଲୁକି
ଗଲି ଗଲି ଖୁଲି ଖୁଲି
ପଛେ ପଛେ ବୁଲି ବୁଲି ଦିନ ସାରି ଦେମିଁ
ଅବଗାର ତୋର ସାଁସ ର ପବନ
ଆର ମୋର ସାଁସ ର ପବନ
ତୋର ଗାଁ ର ଆକାସେ
ମିସି ମିସି କେନ ଆକାର ଆକୃତି ବନୁଛନ
ଦେଖି ଦେଖି ସାଁସ ନଉଥିମିଁ ଛାଡୁଥିମିଁ ।

ଆଁଖଲ ଥପଥପ ଥିପୁଥିଲା
ଆଲାଦିନ ର ଚିରାଗ ନୁ
ମଜୁର ଗୋଡ, କୁକ୍ରା ଗୋଡ
ଜଲଦି ଜଲଦି କହ
“ହିର୍ର ରେ ହିଟା- ତୋର ଦାଦିଗିଡା ତତେ ପିଟା”
ଅକର୍ତିଆ ଝଁକେର ଥି
ସେ ସପନ ର ଖୁଲି ଭିଜି ଦେ –
ଆର ସେ ଜୁହ୍ନାଁ ସପନ ର ଗାଁ-ଖୁଲ
ଗହ-ଗହ ପୁଟଲେଇ ପକଉଥିଲେ
ପର୍ବତ ଆକାରୁ ସୁରତା
ଜାଁକି, ଉହଲେଇ ନଉଥିଲେ
ଧୁଲି ର ବଂଧନ ଥି
ଗାଁଖୁଲି ର ଗୁଂଦାଲ ବଂଧଲି ଥି
ଉଧଲି ଦେ ଲତପତ
ଖେଜେ ସପନ ଦେ,
ଖେଜେ ଜିଁ ବାର କେ,
ମରବାର କେ ଦେ
ଖେଜେ ମନ ଅଛେ
ପଲଟା ଦେ-

ନିବୁଜ ଗଂଭିରା ନ
ଗହନା ଧରିଛୁ ସବୁ ସପନ
ଦିନ-ରେତ ଗୁତି ବାଗିର
ସପଟା, ଦସ ଫୁଲିଆ
ଫିରଫିରବି ସୈଲି ଥି ବୃଖ୍ୟବଂଧ(୭) ବୁନଉଛୁ
କେଭେ କେଭେ ପିଂଧି ଦେଖବୁ
ତୋର କପାଲେ ଝାଲ ଦେଲେ
ପନତେ ପୁଛି ଦେଖବୁ
ସେ ଆକାର-ଆକୃତି ମାନେ
ଚୁମି ଚୁମି ସୁଆଁଲି ଆନବେ ।

କିଏ କିଏ ଏ
ଗାଁ-ଖୁଲି ର ଧୁଲି ର ବନ୍ଧନ କେ ଭୁସଲେଇ
ପାଟି ଦେଲା ସିରମେଟ ର ବନ୍ଧ
ପାଟି ହେଇଗଲା
ଛାନି ର ଖର
ଢେଁକିସାଲ ର ପର୍ଲା-ଚଂଘରା
ମେଲା ମେଲା କବାଟ
ପିଁଣା ନ ବନ୍ଧା ଠାଟ-ସିଲି ଚକା
ପିଂଜରା ଭିତର ର ପୁସା ରୁପ
ଗାଁଖୁଲ ନ
ନେପୁର ର ଝନ ଝନ
ବାରି ଆଡ ର ଲହ ମାନେ
ଡିର-ପଟ ର ରାଂଜ
ଫୁଲ ଗଛ, ତୁନ ସାଗ
ଧାନ-ପୁରା ଚଉଲ-ଉଲିଆ
ମୁଗ ବିରି ଚୁମଡି
ମଠିଆ-ପାତଲି ହାଁଡି-ସରେଇ
ଗେ-ଦାମୁର
ଲୋକବାକ

ସେ ସାରେ ଚସମା ଲଗେଇଥିଲା
କି ମୁଇଁ ଜେନ ପଛରା ଉଢିଥିଲିଁ
ସେଥି କାହାକେ କାହାରିର କିଛି ନାଇଁ ଦିସଲା
ମାୟାଗୁହା(୮) ସରଜୁ ବନିଥିଲା
ସରଜୁ ର ପାନି, ସୁରତା-ଚିହ୍ନା ହଜିଗଲା ।

ଠାନେ ଖାଡା ରହିଗଲା ସୁରତା ର କଲା ବେଚ ପିନ୍ଧି,
ଅଦେଖା କନେ
ଦରଫୁଟା ଗୁଲାପ ର ସାଇଲେନ୍ଟ ମାର୍ଚ
ସବୁ ଛିନା ଛିନା
ଚାର୍ହିଦିଗ ଅନ୍ଧାର
ମୁଇଁ ବନା
କାହାରି ବେସେ ମୁହୁରି ନି ବାଜି ଦିଅ
ବାଜବା ତ ଦରଗଡ ପାର(୯) ବାଜବା

ଦୁଇ ବଟିଆ ବାଟେ
ଜେନ ନ ପାତଲି,
ଦିରା ଧାନ ପଡିଥିଲା
ସେନୁ ଚାଁଟି ଟେ
କିରା ଟେ ଧରି
କଁସା ର ଥାଲି ବଜାତେଲ
ବାଟେ ଟେଟ କପାଟ
କାଁଥି ପିଟତେଲ
ଦୁଆର ମୁହେଁ ପୁଜା କରି
କେନ୍ତା ଗଲ ?
ସୁବ ଅସୁବ
ଚୁନା ଥି ଚିହ୍ନା ନୁରୁଛୁଁ

ଆର ଗୁଟେ ଚିହ୍ନା
ଅସୋକ ର ପଖନେ
କି ଖାରବେଲ ହାତିଗୁଁଫା ନେ
ହୁଏନସା ବି ନି ଲେଖଲା
ତାର ଖାତା ନେ
ଆଟବିକ, ବିଧ୍ୟଧାରାଧିବାସ
କୋସଲ ରାଜଧାନି ମାରାଗୁଡା କେ
ଗଲା ବେଲେ
ମାଲି ଟେ ଗଲେଇ
ଚୁମି ଦେଇଥିଲୁ
ପରାର୍ଦ୍ଧ ପରାର୍ଦ୍ଧ ବଛର ଉତାରୁ
ମୋର କଏଲଜା ର ଜିବାସ୍ମ କେ,
ଟାମଡି ଦେଖବୁ
ସେ କଁଲ କାଁକର ଚୁମା
ଉସୁମ ଲାଗୁଥିବା ତାଏଲ ।

xxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxx

(୧) ଉପନିସଦ – ଆଁଠୁ ପାରିକରି
(୨) ସୋହବତ- ସୁଫି ଧର୍ମ ହିସାବେ ଦୁଇଟା ଆତ୍ମା ଭିତର ର ସୁଖମ କଥାବାର୍ତା
(୩) ଆଦିବାସି ମାନକର ହଜିଗଲା ଲୋକ/ଜିନିସ କେ ନୁରବାର ଉପେ
(୪) ଜସ୍ର ବାହୁ ସହସ୍ର ଧୃକ – ହଜିଗଲା ଜିନିସ କେ ଫିରି ପେବାର ମଂତ୍ର
(୫) ଇଡିଏମ – ଇସ୍ଟ ଦେଲ୍ଲି ମଲ
(୬) ଫିଲୋମେଲା – ଗ୍ରିକ ପୌରାଣିକ ଚରିତ୍ର
(୭) ବୃଖ୍ୟବଂଧ – ସୋନପୁରି ସାଢି ଡିଜାଇନ, ପଦ୍ମସ୍ରି ଚର୍ତୁଭୁଜ ମେହେର କର ବିସେସ କୃତି
(୮) ମାୟାଗୁହା – ମାରାଗୁଡା
(୯) ଦରଗଡ ପାର – ମଲାବେଲେ ସୋଭାଜାତ୍ରା ରେ ବାଜୁଥିବା ପାର

ଝର୍କେ ଚେଁ ପବନ ସୁଆଁଲିନେଲା
ସଁକରି ଜଉଥିଲା
ପେସରେଇ ହଉଥିଲା
ଗୁରମୁଟେଇ ମନ ଛଟପଟୁଥିଲା
ଭୁରଭୁରି ଚଢି ଗଲା
ଆର ପଦମ କଢି ଉଭରି ଉଭରି ଆଏଲା
ମସଜିଦ ର ସିକଲା
ଝନ-ଝାନ ଢିଲିହେଲା
ଦୁହଲିଗଲା
ସିରସିରେଇଗଲା ଚହଲା
ଦିହଁ ଆର ମନ…
ଆଲଟି-ମୁର୍କୁଟି, ଉଟୁସ-ପୁଟୁସ
ହେଲୁଟି-ବେଲୁଟି
ଉକିଆ ସାଲାଇନ ନଉଥିଲା ।

ଉଜାଲା ଧୁଂଧରେଇ ମଲା…

ଅଲଝଟେ ଅଲଝିଗଲା ମନ ଦିଗବଲୟେ
ବନଜିଆ ପରା ଗହଡି ନଉଛେ…
କୁହୁଡିଆ ସପନକର ଗୁଁଡେ ଧଂଦାଡି ହଉଛେଁ
ତମର ଚେେହେରା ସାରା ଖମନ ।
ଖମନେ ଘୁରୁଛେଁ, ନୁରୁଛେଁ,
ଝୁଟେଇ ହଉଛେଁ ଠୁଟା-ଖୁଟା ଧାରେ
ପଲକ ର ଉଢାରେ
ଅମାନ୍ତୁ ଆଁଖଲ ଗୁମସୁମ ଝରେ
ତରେ ତରେ ।

ଉର୍ହନି କେ ବି ଘାଏ ଘିଚି ନାଇଁ ଦେଖଲା
ଗାଲ କେ ବି ଟିକେ ଚୁମି ନାଇଁ ଦେଖଲା
ହାଲଚାଲ ହୁଲିଆ ନାଇଁ ପଚରାଲା
ତମର ପଠାଲା ପବନ ହୁଲକା ମିଲକି ଦେଲା
ହେ… ହେ…, ବଡା ଲେଜକୁରିଆ !

ସୁତରେଇ ସୁତରେଇ ଉଧଲି ଅଉଛେ
ତମର ଘାଟ ର ଲହଡା
ଏଁଖ ମିଟକା ମାରୁନ ସେର
କାଲନମିଆଁ ପେନ-ଛଟଲା-ସାଁପ !
ଛଟଲେଇ ହଉଛେ, ହନ୍ଦଲେଇ ମାରୁଛେ
ସତ୍ରୁ ସେଦ ସାଧୁଛେ,
କନେ କର୍ପନେ, ମୋର ହଲଦି ମଖା ଦିହେଁ
ଉଖଲା ହଉଛେ ଉନ ଗୁଲା ପରା
ମୋର କପଟା ମୋର ହଲଦି ମଖା ଦିହଁ ।

ଗୁହେରୁ ଗୁହେରୁ ବୁଡି ବୁଡି
କେତେ ମୁଠା ଖୁଲି ଦେଖିଥିଲିଁ
ହେଲେ କେଭେ ବି
କେନ ମୁଠେନ ଥି ‘ରକ୍ତ ଖଣ୍ଡା’
କେନ ମୁଠେନ ଥି ‘ଜିକଜିକି ଖଣ୍ଡା’
ଜାନି ନି ପାରଲି ।

ଭାଁର ଭାଁର ଟିହା ଆର କୁଆ
ଅଲସ ଦିହଁ ନିସଦ ନିସଦ ପାହା
ଫି-ଦିନିଆ ଜାବତ୍ୟ କବାର-କମ ବେଲେ
ବୋଲ ବୋଲ କପଟା ସଲଖଉଛେଁ, ଲେହେଁଟୁଛେଁ
ଭେଲ…,
ଚୋପ ! କରି ଚମକେଇ ଦେବ ।

ଦର୍ପନେ ସିଁତା କେ ଦେଖୁଛେଁ
ଫୁଲ କେ ଫୁଲଦାନି ନ ରଖୁଛେଁ କେତେ ବୋଲ
ତଥାପି ତ ବେଲ ହେଲୁଆ ହଉଛେ ।
କେତେ କରି ଥାବେ ସୁତ୍ରେ ଚଉତି ଦେଖୁଛେଁ ଅଂଗଛି
ସରଲି ସରଲି ଜଉଛେ ଥାକ ଥାକ ସୁରତା ।

ବୁଢା ବୁଢା ପାଟପନିଆଁ ଘୁରେନ ତରେ ତୁପିଥିଲିଁ
ହେବା ଦସ-ପଏସି ବଲି
ଲାଲ-ମୁଡିଆ ଟେଂଗଟା କେ କୁଚକୁଚା କରି ମାରିଥିଲିଁ
‘ପାସ କି ଫେଲ’ ବଲି ।

‘ମାନସାଂକ, କଂଜେର-ଝାଁଟ’
‘ମାସ୍ଟ୍ରେକର ରିସ୍ମିି’
‘ତମର ଏକେସକଁଟି ଲୁକି ଲୁକି ମତେ ଦେଖୁଥିବାର ଏଁଖ’
ଫଟୁ ସବୁ ଜୁହ୍ନାଁ ଖାତାନୁଁ
ଚିରି ମୁଡି ଭିଡି ବନେଇଥିଲିଁ ଡଂଗା
ଜାଉଥିଲା ଆମର ବେସୁ ତମର ବେସ
ଗାଁ ଖୁଲିର ଗୁଂଦାଲ-ପାନି ।

ଝିପିର ଝିପିର ସୁରତା ଥି ଭିଜି ଭିଜି
ସାମନା ର ଉଛନା କେ ଠଁକଉଥିଲିଁ
ଥପଥାପ ତମର ସୁରତା ଥିପୁଥିଲା
ଭିଜୁଥିଲିଁ ଧୁଂଗିଆ ବଖ୍ରା ଭିତ୍ରେ
କେତେ କହଁଡୋ କେ
ପନତେ ଗଁଠେଇ ଦେଖିଥିଲିଁ
କୁହୁକ ଦେସ ର ରାଜକୁମାର ର ମେଛା ନିସରି ଜିବା ବଲି ।

ରଜା, ତମର ରାଜଧାନି ର ବତି ଖୁଟାମାନେ
ଦେଖିଛେଁ ମୋର ନଖ ଦରପନେ
ବତି ଖୁଟା ଆର ତମର ସହର
ଝଉ, ଜାଡ, କୁହୁଡି, ହେମାଲ କାଁକର
ଆର ଚରଚରାଲା ଖରା ଥି
ଜଲୁଥିସି ଲିଭୁଥିସି
କଲେ କଲେ ତାର ବାଟେ ।

ଗାଢା ଲିପସ୍ଟିକ ଥି
ତାର ଅଧେର ବଏସ ର ରୁପ ର ପସରା କେ
ଢାଁପି ଦେଖୁଛେ ତମର ସହର ।

ଲାଲ ବତି ବାଗିର ଲୋକମାନେ
କଁଟେ କଁଟେ ଚଏଣ ପେସରେଇ ଦେସନ
ଏଟିଏମ ବିଲ ମେତାନ ।

ତମର ସହର, ବଡା କୁହଡିଆ ଲାଗୁଛେ
ଚିକ ଚିକ ସମୁଦ୍ର ତଲେ ।

ଓହ !
ଧସକେ ନି ଧସକେ ତମର କିଲା
ସେମପେନ ବୁତଲ ର ଠିପି ଖୁଲଲା
ଗୁଟେ ଗିଧା ଝାଁପି ନେଲା ଧାଂଗରି ଦ୍ରୋପଦି
ସାଖି ପାଂଡୁ କିଲା ।

ଏକମୁଁହା ଧାଇଁଛନ ସିତା ଝାରେ ପତ୍ରେ ପତ୍ରେ
ଗଲା ଗଲା ବାଟ ଉଦା
ପ୍ରସ୍ନେ ବଏଡ
ଆଁଖଲେ ଆଁଖଲେ ।
ବୁଟା ଭନାନୁ ଫଏଲି ବୁଡୁଛେ
ଡାଲ, ପତର, ଗଛ, ଆସ୍ରମ
ଆରୁ ରାମରାହା ।
ଭିରଭିରନା ଛପଲି ଛପଲି
ଅସକଟ-ମସକଟ ଜତୋ-ଖତୋ
ଚେରେ-ଚିରଗୁଁଲ ଜିବଜନ୍ତୁ ହୋ ହାଲ୍ଲା
ଡଂଗର ଝରନେ ଡର
ପ୍ରସ୍ନ; ଅଗ୍ନିପରିଖ୍ୟା?
ନାଟ ନାଟ ନାଟ !

ସମାର ନୁ ସୁକୁରବାର
ଉକୁବୁକୁ ସାଁସ ର କଲବଲେ ।
ସଏନବାର ଦିନେ
ଅନୁମାନ କରୁଥିଲିଁ
ଜୁତା ଖୁଲି, ଟାଏ ନଟ ଢିଲା କଲା ବେଲେ
ଦୁଇ ଚେରଟା ଫପସାଲା ଜୁହ୍ନାଁ ସପନ
ଉଲମି ଉଲମି ଝରିି ପଡିଥିଲେ
ତାକର ରଂଗ ପେନଚିଆ ହେଇଜଉଥିଲା
ତମର ଲାଇଟ ପେଗ ସାଂଗେ ।

ହେ ମୋର ବିନମୁହାଁ ରସିଆ !
ତମର ବଡା ମୁହଁ ମୁହଁ ଲାଗଲା
ସାନିଧ୍ୟ ର କାମନା
ଏଁଖ ବାଟେ ଉହଲିଗଲା ।

ରଏବାର ସକାଲେ,
ଛେଲ-ଢିଲା-ବେଲ ଲହଁକି ଜେଇଥିଲା ନ
ମୋର ମିସଡ-କଲ ର ଜବାବ ଦେଲ
ବସଲା ଆବାଜେ
ବେତାଲ ବାଗିର ଗପୁଥିଲ ‘ଗୁଟେ ଡଂଗର ର କଥାନି’ :

ଏକ ସହରେ ଗୁଟେ …,
ଅବୋ ଠବୋ କୁଜା ଡଂଗର ଥିଲା ।

ଦିନେକା ଗୁଟେ ନଥ
ସଖାଲ ର ବେଲ ବାଗିର ଫଏଲିଗଲା
‘ଫଗନୁ ର ଜୁଏଡ’,
‘ବୋଲ ବୋଲ ହିଟୁଥିବା
ବ୍ୟାକରଣ ମାସ୍ଟ୍ରେକର ସାଏକଲ ର ଚେନ’
ଆର ବି
‘ଝାପସା ଝାପସା ଛେଲ ମେଢି ଗେ ଦାମୁର’
‘ନଂଗଲୁ ନଂଗଲୁ ଛୁଆ’
‘ଖୁପା ଖୁସା ବେନି’
ଆର ତେହିଁ
ଗରିଆ ମଠିଆ, ଖପର ଛେନ, ପୁଆଲ ଛେନ ତୁଲିଆ
ତୁଲିଆ ତଲର ତାସ ଖେଲା
ଝାପସା କରିଦେଲା ଲୋକାଲ ବସ ର କୁହୁଁଲା ।

ଧଡ ଧଡ ଧଡ ଧଡ
ସୁଭୁଥିଲା ଛାତି
ରେଲ ର ଇଂଜିନ ଆର ବିଗୁଲ
ସବୁ ମୁହଁ, ସବୁ ଦୃସ୍ୟ
ଅକଲ୍ୟା, ଅଚିହ୍ନାର ।
ଭିଡ ଭିତରେ
ସେ ଉଁଚା ଡଂଗରେ
ଧୋବ-ଚିକନ-କଁ’ଲ ପରତ ପରତ ବରଫ
ହେଲେ ପତ୍ରେ ବି ଘାଁସ ର ପ୍ରସ୍ନ
ବିଲକୁଲ ଉଠେ ନେଇଁ !

ମାଁ ସମଲେଇ !
ଉଁଚା ଦେ, ଆକାସ ଦେ
ହେଲେ ଏତେ ବି ଉଁଚା ନି ଦେ
ମତେ ଠିଆ କରିଥିବା ମାଏଟ କେ ଛିଁବାର କେ
ଲୁହି ନି ପାରୁଥିମିଁ ।

ଜାନିଛ…?
ଗାଁ ବି ଗତାନୁଗତିକ ହେଇଜେଇଛେ ।

ନିଲିଆ ଆକାସେ କଲିଆ କୁହୁଁଲା
ନଏଦଗାର ଡେଗି ଏକଲା ଏକଲା
ଦେଇ ଆଏବା କେ ରାଗ
ଛେଲି ର ଫାସେ ବାଘ ।

ନୁଆଁ ପିଢି ଭାଗୁଛେ ସହର
ନୁରୁଛେ ଜିବନ
ଚକ-ଚକ-ସରଲିଲା-କଲା ଡାବର ରୁଡେ
ଆର ରୋଡ ତରା ର
ଧୁନ୍ଦରେଇ କରି ଉଲମି ପଡଲା
ପିଲ ଛାଟ ୟୁକାଲି ପଟାସ ର ଡାଲେ ।

ଦିରା ଖକୋ ହେଇ ଠଁକଉଛନ ତେଲ ଉପର କେ
ଅଛରେ ରୁକିଦେବା ବଲି ।
ହୁଦେ ସବୁ ବଛର ବାଗିର
ଘର ମୁହେଁ କଁଟା ଚିପ ବାଂଧି
ମେଲି ଦେଲେ ହାଇଦ୍ରାବାଦ
କି ରେପୁର ଆଡେ
ଲଖନୌ ଆଡେ
କିଏ କିଏ ତ ବିହା ବି ହେଇଗଲେ ।

ଆର ମୁଇଁ…
ମରି ମରି ତ ଜିଁ’ଛେଁ
ବୁଡବକ ସିବିଲଥ୧ଧ ବାଗିର
ଭେଲ ବଲି ବଲି
ଟଣେହି ର ସୁତା ବାଗିର
ଲମି ଜଉଛେ ସେଂଟିଆଗୋଥ୨ଧ ର ଆସ
ଧୋବ-ମନ
ରକତ ମଉସ ର ଦିହଁ ହଲଦ୍ୟା ହଲଦ୍ୟା
ଆର କଲା ଛାଏଁ; ଖାର ବାଗିର ଫିକା ବର୍ନିଆ
ସବେ ଏକଲା ଏକଲା
ଉକୁବୁକୁ ମନ ଦିଁହ
ଛାଏଁ ସାଂଗେ
ମିସି ମିସି ଏକା
ଜୁହ୍ନାଁ-ମୁର୍ଚାଖିଆ-ପୁଲା ଲୁହା-ନଲ
ପେନ ଅଉଛେ ଜଉଛେ ତ ଅଉଛେ ଜଉଛେ
ଆଡେ ଠାଡେ ବଂଧା ଛଂଧା ବଲି-ବତା
ଦରଗଢା କାଁଥି ର ଉଢାରୁ
ଆଲମାଲ କେଭେ ଜଦି
ଖିଲ ଖିଲ ଜନ ଉଦି ଆସେ
ଚିକ ଚିକ ଜରି ପାଉଚ
ଟିନକେନ, ଫଏଲ, ରେପର
ଆରୁ ଭଂଗା ବୁତଲ
ତେନୁ… ଲମି ଜେ ଛେଁ
ଡେରା ଢୋଲ, ବଂଧା ସିଲିଚକା
ଦିନୁ-ଦିନ ଜିରି ଜିରି ଜଉଥିବା
ପୁଡାଇଟା ର ବାଡା
ମୁର୍ଚା ଚରୁଥିବା ବାରି ର ଟିନ ଟେଟ
ବଢା କସ୍ଟେ ନେଇଁ ନେଇଁ ବଲି ବଲି ଖୁଲେ ।

ଆର ଜେନମାନେ ଲାପତା ଅଛନ
ସରକାରି କାଗଜ ପତର ନୁ
ସେମାନେ ଆଁଚେନ-ଢିଲା-ଗଂଧୁଆ-ଖଟେ
ପ୍ରାର୍ଥନା କରୁଛନ ମରନ କେ
ଟାଖିଛନ ସଂବୃଦ୍ଧି ର ଦୁତ କେ ।

ଉବଡ ଖାବଡ, ଖୁଣଖୁଣିଆ ସାଁକୁର ଖୁଇଲ
ଢାପଗୁଡୁଗୁଡୁ ଛୁଛା ଧୁଇଲ ।
ଜହ୍ନି, ସେମି, ତାଇ ଘୁରେନ ଡେଗି
ଆଖି ପାଖି ଠାଡ ନେବେ ପର୍ଘେଇ ।

ଗାଁ ର ହୁଦା ହୁଦା ଲୋକର କୋକୋମନା,
ଚୁର୍ନି ନଲାଥି ଉଲଚି ଉଲଚି
ପୁଲା ଚେରପେଟିଆ ଛେଦି ପାଛରି
ଗଜରାବାର ଆଘୋନୁଁ
ଗମା ମାରି ଦଉଛେ ଜୁହ୍ନାଁ ସପନ
ତବବି, ମଂଦେ ଫପସାଲା ଆସ ତୁପି ଦେଖୁଛେଁ
ହରଘଡି ଦରପୁଡା ଦରଭିଜା ହଉଛେଁ ।

ଛତନେଇ ଜିବା ବଲି ତେଲେନ ଢାଁପିଛେଁ
ଛିନା ଛକା ଲୁକନ୍ୟା ଚାଖି
“ଏକ ସହରେ ଗୁଟେ ରଜା… ଥିଲା” ବେଡବେଡେଇଛେଁ ।

ଉପକି ଆଉଛେ ଜୌବନ
ପାହାଥି ପିର୍ରିଥି ବାହାଥି ଛାତିଥି
ଲେତି ର ନ୍ୟୁତା
ଫେଫଲେଇ ଜେଇଛେ ସମିଆଁ
ଗୁହେର ଅଚେତେ
ଭେଦି ଭେଦି ବୁଥ ବୁଥା
ଘୁଗିଏନ ର କଲା ସୁଜି
ଟପ-ଟାପ ହାଲ-ହାଲ
ଫେରବି ଉସତ ର ବରାତି ।

ତମର ବରାତେ,
ମନ ପବନ ଘୁଡା ରଥ ଘିଚୁଥିଲା
ଝାର ଝୁମୁଥିଲା, ଝରନ ଗଉଥିଲା
ନଏଦ ଉତକି ପଡୁଥିଲା
ତରା ମୁଲ ମୁଲ ଭଦ୍ରଲୋକ ବେଲେ
ଜନ କରୁଥିଲା ଉଜାଲା ।

ଆର ଅଚାନକ…,
ହିଂଗୁଲ ଦେଇଥ୩ଧ ର ଉମେହି ନୁ
ଉଠି ଏଇଥିଲେ ମାଗପୁନି କେ
ରିଝି କରି ଅଇସାନି ଛାଡିଥିଲା ବାଟ
ପାଂଗନ-ନାସନ ପେସେନ-ଦୁସେନ
ଖିଲପିଚ, ଛଏଁରା ।

ଜେନ୍ତା ବଅରା
ଗଛ-ଖୁଟ, ନଏଦ-ନାଲା, ଡଂଗର-ପର୍ବତ
ଆର ମୋର ନୁ
ଦୁରିଆ ଦୁରିଆ ଭାଗୁଥିବା ର ମୋର ଚେହେରା ।

ମାଡି ଆଏଲା ଗରେଲ
ଲାଗିଗଲା ଜୁଏ ସମୁଦ୍ର ନେ
ଡଂଗର ମାନେ ଘୁଡଘୁଡି ଜଉଛନ
ବାଦଲ ମନେ ଫାଟି ଫାଟିି ଥପ ଥପ ଥିପୁଛନ
ଉଦା ଉଦା ସପନେ
ତମେ ସେ ଦିନେ
ଲତପତ ରକତ ର ଉସେ
କୁହୁଡିଆ ପାଗେ
ଲଢୁଥିଲ ନଏରୁତ କୁନେ ।

ଅଇବନ୪ !
ଭଣାରକୁନେନ ବାଲ ଝାରିଦେବା
କୁଦ୍ୟାଲ ଦର୍ହ ଗୁଂଜରି ଉଠବା
ଦ୍ୱାରସୁନି ବି ସୁନବା
ଆଠ-ମାରନ ସୁଲ-ପାଂଗନ
ବସ କରି ନେମି ଇ ଥର ।

ହେ, ଜୁଦ୍ଧବର୍ନ୍ୟା-ମନ ର ରଜା !
ନିସ୍ତେଜ ଚେହେରା
ଲମା ଲମା ସାଁସ
ଆର ଆଁଖଲ ନଦି ର ଧାରା
ଦରଦ ଦରିଆ ନ ସବ୍ଦ ବନା
ଅଦର୍ବା ବାସି ବାସି ସିଗବିଗା ଲାଗୁଛେ
ନିସୋସ ନିସ୍ତେଜ ଜିବନ ଟା
ତଗଲି ପଘଲି ଜେତା
ଇ ଟାନ ଲୁଥା ଲୁଥା ମଉସ ।

ଦରଦ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ
ଦରଦ ର ତିବ୍ରତା ଅବ୍ୟକ୍ତ !

କେଭେ ଜୁଡା ପରବତ ଫୁରଂଗଲ ଚଢି
ଲାଲ ମୁଡିଆ ବେଲ ଅଉଛ ମାଡି
ଥମଲା ଥମଲା ସାଁସେ
ଜେତେ ଗହକି ସେତେ ସୌକ
ମେଲା ମନ ବଖ୍ରା ଥି
ଆକାର ଆକୃତି ଚିତ୍ର ଥି
ଥାପି ଚଉତି ଚଉତି
ତମର ଆଦେସ ତମର କଥା
ଭରି ଜଉଛେ ଛାତି ।

ଦିନ ଭଏର, ଜିବନ ଭଏର
ତମର ସପନେ ମିରକିଟିଆ ରହିଥିମିଁ
ଚଟା ନୁ ପତର ଅଲଗଟିଆ କରି
ଦିରା ଭାତ ଦେଲ, ଥିପେ ଗେ ଘି ଲେପି ଦେଖୁଥିମିଁ
ଆର ସଖାଲୁ ସଖାଲୁ କପେ ଗୁରସ ଚାହା ନେଇଦଉଥିମିଁ
ଭେଲ ତମେ ଝୁମରା ନୁ ଉଠି ଆଏବ ବଲି ।

(୧) କ୍ୟୁମେନ ସିବିଲ, ଗ୍ରିକ ପୌରାଣିକ ଚରିତ୍ର । ଏପୋଲୁ ନୁ ହଜାରେ ବଛର ର ଜିବନ ଆରୁ ଦୈବିସକ୍ତି ବରଦାନ ପାଇଥିଲା । ହେଲେ ହମିସା ଜୁବା ରହେବାର ଲାଗି ବର ମାଗବାର ଭୁଲିଜେଇଥିଲା । ସେସ ଜିବନ ରୋପ ବଦଲଉଥବା ର ଅସୁରେନ ବାଗିର କାଟିଥିଲା ।
(୨) ସେଂଟିିଆଗୋ-“ଦି ଓଲଡମେନ ଏଂଡ ଦ ସି” ଉପନ୍ୟାସ ର ନାୟକ-ଗୁଟେ ବୁଢା କଉଁଟ ଜିଏ ଚୌରାସି ଦିନ ତକ ପଟେ ବି ଝୁରି ମାରି ନି ପାରି ତଥାପି ବି ଫି ଦିନ ବାହାରି ପଡବା ଗଖା ଝୁରି ପଟେକର ଆସେ ।
(୩) ଅଗନି କୁନା ର ଦେବି ହିଂଗୁଲ ଦେଇ । ଗାଁ ପଦର ଭିତରେ ଥିବାର ଅସୁବ ସକ୍ତିମାନକେ; ଡୁମା, ମସାନ,ଭୁତ, ଜୁଗନି ଆରୁ ରୁଗି, ଜୁଗିମାନେ; ଉଡେଇ ନେଇକରି ହିଂଗୁଲଦେଇ ର ଉମ୍ମେଇ ଥି ଚାପି ଦେସି ।
(୪) ଅଇବନ ରଜା କୋସଲି ଲୋକ କଥା ର ଝନେ ପରମବିର । ଚଉବନ ପର୍ଗନା ବଜରଗଡ ରାଏଜେଁ ଅଇବନ ରଜାଥିଲେ । ତାକର ମଂତିରି ନାଁ ଜଏବାନ, କଟୁଆଲ ର ନାଁ ସାଏବାନ ଆରୁ ଘୁଡା ର ନାଁ ଲାଏବାନ । ସାରଂଗଗଡର ଜେମା ନିଲାଦେଇକେ ବିହା ହେବାର କାଜେ ରଜା ଜୁଧ କରିଗଲେ । ପହେଲା ଜୁଧ ଥିଁ ହାରିକରି ଫିରି ଆଏଲେ ଆରୁ କୁଦ୍ୟାଲ ଦର୍ହଥି ଦ୍ୱାରସୁନି ଦେବି କେ ସେବାକଲେ । ଦେବି ରଜା କେ ଘୁଡା ଆରୁ ଖଣାଁ ଦେଲେ ଆରୁ ବଏଲେ, “ଇ ଥର ଜା ପୁତା ! ନିସଚେ ଜିତି କରି ଆଏବୁ” । ରଜା ସେ ଘୁଡାଥି ଚଢଲେ ଆରୁ ସେ ଖଣା ଧରିକରି ଫେର ଘାଏ ଜୁଦ୍ଧ କରିଗଲେ । ଇଥର ଜିତଲେ ଆରୁ ନିଲାଦେଇ କେ ହରି ଆନଲେ । ସାରଂଗଗଡ ର ରଜା ଇ ଅପମାନ କେ ସହି ନେଇଁ ପାରି କରି ଅଇବନ ରଜା କେ ମରାବାର କାଜେ ଗୁଟେ ଗୁନିଆଁ କେ ଧରଲେ । ଗୁନିଆଁ ବାର ଥର ଅଇବନ ରଜା ର ଉପର କେ ବାହନ ପେସଲା । ନିଲାଦେଇ ସତିଥିଲେ ବଲି ତାକର କିଛି ନେଇଁ ହେଲା । ସେସକେ ନିଲାଦେଇ ଗମାଂଗଗୁରୁ (ଝନେ ତାଂତ୍ରିକ) ଠାନେ ତଂତ୍ର ବିଦ୍ୟା ସିଖଲେ । ଆଠମାରନ-ସୁଲ-ପାଂଗନ ବିଦ୍ୟା କେ ଆଏତ କଲେ । ଇ ବିଦ୍ୟାର ବଲେଁ ସେ ତାକର ପିତରୁ କୁଲ ର ଇସ୍ଟଦେବି କେ ବସ କଲେ । ତାକର ବାପ ସାରଂଗଗଡ ର ରଜା ମହିବନ ସିଂକେ ଦୁରବଲ କରିଦେଲେ । ମହିବନ ସିଂ ଅଇବନ ରଜା ର ଠାନେ ହାରିକରି ବିର ଗତି କେ ଗଲେ ।

ଆମେ ବାହାର କେ ବୁଲି ବୁଲା ଗଲେ କୁମୁଦିନୀ ମତେ କେଭେ ବି କବାଟେ ତାଲା ପକାବାର ଲାଗି ନାଇଁ କହେ । ମୁଇଁ ବଢ଼େ ବିନ୍ସୁରିଆ ଆର୍ ହେପାଜେଡ଼ିଆ ମୁନୁସଟେ ବଲି ସେ ଜାନିଛେ ।
ଥରେ ଥରେ ଏନ୍ତା ହେସି ଯେ, ମୁଇଁ ପେଁଟ୍ ର ଚେନ୍ ନାଇଁ ଲଗେଇ କରି କଲେଜରେ ଦୁଇ ତିନ୍ଟା ପିରିଅଡ଼୍ ପଢ଼େଇ ଦେସିଁ । ପିଲା ଟୁକେଲ୍ ମାନେ ହଁସୁ ଥିଲେ ବି ମୁଇଁ ଜାନି ନାଇଁ ପାରେ । ମୋର ପଢ଼ାବାରଟା ଏନ୍ଜଏ କରୁଛନ୍ ବଲି ଭାବ୍ସିଁ । କଲେଜରେ ସବୁଠାନୁ ସିନିଅର୍ ବଲି କରି ମୋର୍ ନେ କେହି ଫ୍ରି ହେଇ ନାଇଁ ପାରନ୍ । ଚେନ୍ ହିଟି ଥିଲେ ବି କେହି ମତେ ନାଇଁ କହନ । ମୋର୍ ଇ ପରକୁତି ଜାନିଛେ ବଲି କଲେଜ ଯିବାର ଆଗରୁ ‘ପେଁଟ୍ ର ଚେନ୍ ଦେଇଛ କି ନାଇଁ’ ବଲି କୁମୁଦିନୀ ମତେ ଜରୁର୍ ପଚରାବା ।
ମୁଇଁ କାଁ କରି ଏଡ଼୍କି ବିନ୍ସୁରିଆ ଆର ଲାପରବାଏ, ଜାନି ନାଇଁ ପାରେ । ଆଗରୁ ମୋର ସବୁ ଠିକ୍ ଥିଲା । ଏଭେ ଏଭେ ବଛର୍ ଦୁ ହେଉଛେ ଇ ପରକୁତି ବଢ଼ୁଛେ । ଇଥୁର ଲାଗି ମତେ ବଡ଼ାଟେ ହିନିସ୍ତା ହେବାକେ ପଡ଼ୁଛେ । କେତେବେଲେ ଡାକ୍ତର ଲେଖିଥିବାର ପ୍ରେସକ୍ରିପ୍ସନ ରାସନ ଦୁକାନି କେ ତ ଆର୍ କେତେବଲେ କୁମୁଦିନୀ ଲେଖିଥିବାର ରାସନ ଲିଷ୍ଟ ଉସୋ ଦୁକାନେ ଦେଖେଇ କରି – ‘ଇଟା ଦିଅ’ ବଲି ମାଗ୍ସିଁ । ଆଏଜ କାଏଲ ସଭେ ମତେ ଫେତ୍ରି ଉଡ଼େଇ ବସଲେ ନ ।
କେଭେ କେନ୍ତା କୁମୁଦିନୀର ମୁଡ଼୍ ଅପ୍ ହେଲେ ମତେ କେଥେନେଇଁ ଗାଲି ଦେସି । କହେସି, “ଜୀଇଁଥିବାର ଯାକେ ତୁମେ ମୁନୁସ ବାଗିର ନାଇଁ ଜିଇଁକରି ପୁକ ମାଛି ବାଗିର୍ ଜିଇଁବ” । ତୁମେ ଡ଼ଙ୍ଗର ଚଢ଼ବାର ଟେକ୍ନିକ୍ ଜାନି ନାଇଁ ପାର, କି ଡ଼ଙ୍ଗର ଉପୁରୁ ଥାଇ କରି ସହରର ସିନ୍ ବି ଦେଖିବାର ତୁମର ଭାଏଗେ ନାଇଁ ଜୁଟେ । ଖାଲି ‘ଆହେ ଦୟାମୟ ବିଶ୍ୱବିହାରୀ ….’ ଗୀତ କେ ଛାଡ଼ି ଦେଲେ, ତୁମେ ଦୁସ୍ରା ଗୀତ ପଦେ ବି ଗାଇ ନାଇଁ ପାର । ଏନ୍ତା କି, ତୁମେ ପଟେ ମୁସା ବି ମାରି ନାଇଁ ପାର । ଦିହିକ ଯାକ ତୁମେ ଛାତି ଆର୍ ଚୁତଲ୍ କେ ବଜାବାର ଛାଡ଼ି ଦେଲେ ଅଲଗା ବାଏଦ ବି ବଜେଇ ନାଇଁ ପାର । … ଏନ୍ତା ବଲି କେଥେନେଇ କେତେ । ମତେ ଏତ୍କି ଗାଲି ଦେଲେ ବି ମୁଇଁ ରିସ୍ମି ନାଇଁ ହୁଏଁ ।
ପଢ଼ା ମାଇକିନା ମାନେ ଆଜିକାଲି ତାକର ବର ମାନଙ୍କର ଆଘେ ଟିକେ କଡ଼ା ହେବାର୍ଟା ଗୁଟେ ରକମର ଫେସନ୍ ଆଏ । ବର୍ ମାନକର ଆଘେ ସେମାନେ ଘାଏ ଘାଏ ମାଷ୍ଟର୍, ଘାଏ ଘାଏ ଡ଼ାକ୍ତର ହେବାର୍ କେ ପସନ୍ଦ କରସନ । ସତ୍ କଥା କହେଲେ, ଘାଏ ଘାଏ ମାଁ ମାନେ କାନ୍ ଅଁଠା ଦେଲା ବାଗିର୍, କାନ ବି ଅଁଠି ଦେସନ୍ । ଆର୍, ହେଟା ହେବାର କଥା । ମତେ ତ କୁମୁଦିନୀର ଇ ତିନି ପ୍ରକାରର ରୂପ୍ ଦେଖ୍ଲେ ବଡ଼ା ଉସତ୍ ଲାଗ୍ସି ।
ସକାଲୁ ମୁଇଁ ଯୋଗ, କି ପ୍ରାଣାୟାମ୍ ନାଇଁ କଲେ, କୁମୁଦିନୀ ମତେ ଜୋର୍ ଖିଜ୍ସି । ଉଜନ ବଢ଼ୁଛେ ଆର୍ ବ୍ଲଡ଼୍ ପ୍ରେସର ବି ଟିକେ ଅଧିକା ରହୁଛେ । ହେଥୁର୍ ଲାଗି ମତେ ଡ଼େଲି ବ୍ୟାୟାମ ଆର ପ୍ରାଣାୟାମ କର୍ବାକେ ପଡ଼ସି । ମୋର୍ ଦେହ କି ମନ ଉପରେ ଇଟା କେତେ ଅନା କାମ୍ ଦେଉଛେ ମୁଇଁ ନାଇଁ କହି ପାରେଁ, ହେଲେ କୁମୁଦିନୀର ଉପରେ ଇଟା ଭଲ ଆସର ପକାସି । ଆଲ୍ମାଲ୍ ଇ ସବୁ କର୍ବା କେ କଧରା ଲାଗଲେ ସେ କହେବା – ‘ଯୋଗ ନାଇଁ ତ ଜଲ୍ଖିଆ ନାଇଁ’ । ସତ୍କେ ସତ ଯୋଗ ନାଇଁ କଲା ଦିନ ମେର୍ସିଙ୍ଗା ପତର ଆର୍ ପଁଚଫୁଟନ ପକେଇ କରି ଏନ୍ତା ଫସ୍କା ସୁଜି ଉପମା ଟିକେ ଦେବା ଯେ, ଦିନ୍ଭର ମତେ ରାଗ୍ ରାଗ୍ ଲାଗୁଥିବା । ତଥାପି ବି ଫି’ ଦିନ ଯୋଗାସନ୍ ଥି ଥାଇ କରି କୁମୁଦିନୀ ମୋର୍ ନୁଁ, ଜହ ଦିନ୍ ଜିଉଁ ବଲିକରି ମାହାପୁରୁ କେ କହୁଥିସିଁ ।
ସେ ଦିନ ମୁଇଁ ଘରକେ ଆସୁନ୍ ଆସୁନ୍ ଟିକେ ଲେଟ୍ ହେଇ ଯାଇଥିଲା । କାଁଥ ଘଡ଼ି ଥି ବେଟେରି ଟେ ଲଗାବାର ଲାଗି ମତେ କୁମୁଦିନୀ କହିଥିଲା । ବେଟେରି ଆନ୍ବାର ଲାଗି ପାସରି ଦେଲି । ମତେ ଫେର ରିସା ହେବା ବଲି କରି ମୁଇଁ ରେଡ଼ି ହେଇ କରି ଥିଲି । ହେଲେ କୁମୁଦିନୀର ଥଣ୍ଡା ମିଜାଜ ଦେଖିକରି କାବା ହେଇଗଲି । କେଥେ ଦିନ୍ ହେଲା ଘଡ଼ିରେ ବେଟେରୀ ନାଇଁ ଯେ, ସେଟା ଅଚଲ ହେଇ କରି ଅଛେ । ଟାଇମ୍ ସୋର୍ ନାଇଁ ପାଇ କରି ଆଠ୍ ପଢ଼ୁଥିବାର ମୋର ଝି ସ୍କୁଲ୍କେ ଠିକ୍ ସମିଆରେ ପହଁଚି ନାଇଁ ପାର୍ବାର । ଦିନା କେତେ ହେଲା ତାର କ୍ଲାସ୍ଟିଚର୍ ଠାନୁ ଡ଼େଲି ଗାଲି ଶୁନୁଛେ । କାଲିକା, ନିଲ୍ଡ଼ାଉନ୍ ବି ବସିଥିଲା । ମତେ ବଡ଼ାଟେ ଖରାପ ଲାଗ୍ଲା । କାଲ୍କେ ସଖାଲ ହେଲେ କି ଆଘୋ ଗୁଟେ ବେଟେରି ଆନ୍ମି ବଲି ମନେ ମନେ କିରିଆ ପକେଇ କରି ଶୁଇଲି । ଘଁ ଘଁ ଘଁ…
ତାର ପରେ ଯାହା ଘଟି ଗଲା, ତାହା ମୁସ୍କିଲ୍ ଆଏ । ମତେ ଲାଗ୍ଲା, ମୋର ଦିହି ଭିତରୁ ଗମ୍ ଗମାତେଲ୍ ଝାଲ୍ ବାହାରୁଛେ । ପର୍କୁତ ରେ ସେଟା ଝାଲ୍ କି ରକତ୍, ଅନ୍ଧାର ଭିତରେ ଜନା ନାଇଁ ପଡ଼୍ବାର । ମୋର ମୁଡ଼ଟା ଗୁଟେ ବଡ଼ଖା କାଁଥ ଘଡ଼ି ଭିତରେ ଛିଙ୍ଗିଲି ଯାଇଛେ । ଗୁଜା ଗୁଜା ମିନିଟ୍ କଁଟା ଆର ଘଁଟା କଁଟା କଇଁଚି ବାଗିର୍ ମୋର୍ ବେଁକେ ଲଟ୍କି ଯାଇଛେ ।
ଇସ୍ … ଅସୁରର ମୁହଁ ବାଗିର ଦିଶୁଛେ ସେ ଘଡ଼ି । କେତେ ଧାର୍ ସେ କଁଟା ମାନେ । ସେ ଭିତରୁ ମତେ ମୁକୁଲାବାର୍ ଲାଗି ଜୋର୍ରେ କିଲ୍ଲୋଉ ଥିଲି । ଟଁଟି ବସିଗଲେ ବି କେହି ଶୁନୁ ନାଇଁ ଥାଇ । ଦେଖ୍ଲି ମୋର ହାତର ନାଡ଼ି ଠାନୁ ଛିଡ଼ି ଯାଇଛେ ଆର୍ ତଲେ ଝିଟ୍ପିଟିର ଲେଞ୍ଜ ମିତାନ୍ ଛଟ ପଟଉଛେ । ପାଦ ଜୁଡ଼ାକ ବି ଛିଡ଼ି କରି, ତାକର ହିସାବେ ରପ୍ଟି ରପ୍ଟି ପଲଉଛନ୍ । ଇ ଆଡ଼େ ମୋର ବେଁକ ବି ଛିଡ଼େ ନାଇଁ ଛିଡ଼େ ହେଉଛେ । ସାହାଁସ ରୁଗି ବାଗିର୍ ମୁଇଁ ଖାଲି ସୁଁ … ସୁଁ … ହେଉଛେଁ ।
ସୋର୍ ପଡ଼୍ଲା କୁମୁଦିନୀର କଥା । ଠିକ୍ କହୁଥିଲା ବିଚ୍ରି । ଡ଼ଂଗର ଉପର କେ ଚଢ଼ି କରି ସହରର ଦୃଶ୍ ଦେଖ୍ବାର୍ ମୋର ଭାଏଗେ ନାଇଁ । ନାଇଁ ଗୀତ ପଦେ ସୁରେ ଗାଇ ପାରଲି, ନାଇଁ କେନ୍ସି ବି ବଜା ବଜେଇ ପାର୍ଲି । କେନ୍ସି କଥା ମୋର୍ ବୁତେ ନାଇଁ ହେଲା । ଆଲ୍ମିରା ଭିତରେ ପଶି କରି କୁମୁଦିନୀର ସବୁଥିରୁ ଭଲ୍ ଶାଢ଼ୀ ଆର୍ ମୋର ପି.ଏଚ.ଡ଼ି. ଥେସିସ୍ କେ କୁର୍କୁଟି କରି କାଟି ଦେଇଥିବା, ମୁସା ପଟକ ବି ମାରି ନାଇଁ ପାର୍ଲି । … ଧେତ୍ । ନିଆଁ ଲାଗୁ ସେ ଜୀବ୍ନୋ
ହଠାତ୍ ବେଁକେ ଟିକେ ବାଗିର ଲଟକି ଥିବାର ଛାଲ ଛିଡ଼ି କରି ମୁଡ଼୍ ଧଡ଼ାସ କରି ପଡ଼ିଗଲା । ଗଡ଼୍ ଗଡ଼ି, ଗଡ଼ ଗଡ଼ି ଡ଼୍ରେନ୍ ଭିତରେ ଗଲି ଗଲା । ଗୋଲ୍ ପୋଷ୍ଟ ଭିତରକେ ଫୁଟ୍ବଲ୍ ଢ଼ୁକିଗଲା ମିତାନ୍ । ଛଅ ଇଁଚ୍ ଲମ୍ବା ଜିଭ ଡ଼୍ରେନ୍ ପାନିରେ ଲହ ଲହ କରି ଉପୁଲୁ ଥିବାର ଦେଖିକରି ମୁଇଁ କିଲ୍ଲେଇ ପକାଲି ।
କାଣା ହେଲା ବଲି କୁମୁଦିନୀ ଉଠି ପଡ଼ଲା । ଆର୍ ଫେର୍ ଶୁଇ ପଡ଼ଲା । ମୋର ଗୁଡ଼ ହାତ ଥରୁଥିଲା । ଖଟ ତଲେ ପାନି ବୁତଲ ଥିଲେ ବି ହାତ ଲମ୍ବେଇ କରି ଆନି ନାଇଁ ପାରୁଥିଲି । ଘାଏ ଗଲା ଉତୁରୁ ଜାନି ପାର୍ଲି ଇଟା ସପନ୍ ଆଏ । ଖଟେ ଉଟୁସ୍ ପୁଟୁସ ହେଇ କରି ଶୁଇଲା ବେଲ୍କେ ପହଁତିଆ ହେଇ ସାର୍ଲାନ ।
ସଖାଲ୍ ପାଏଲା । ଉଠି କରି ଖଟେ ଟିକେ ବସଲି । ନିସ୍ତିଆ ଲାଗୁଥିଲା ।
କୁମୁଦିନୀ ଲାଲ୍ ଚାହା ଟିକେ ଦେଲା । କାଁ ହେଲା ଯେ, ସେ ଟିକେ ଗ୍ରେଭ୍ ଦିଶୁଥିଲା । ତାହାକେ ଡ଼ାକି କରି କାଲି ରାତି ଦେଖିଥିବାର ସପନ୍ କଥା କହେଲି । କଥାଟାକେ ଲାଇଟ୍ଲି ନେଲା ସେ ଆର୍ କହେଲା ଡ଼୍ରାମା-ବାଜି ବନ୍ଦ କର । ଜଲଦି ଯୋଗ ପ୍ରାଣାୟମ୍ କର । ଘରେ କିଛି ନାଇଁନ । ଏନ୍ତାକି, ଟୁଥ୍ପେଷ୍ଟ ବି ଖତମ୍ା

ଗାଁମାନକୁ ତ ଏନ୍ତା ଛୁଟିଆ ମୁଟିଆ ଚୁରିହାରି ଲାଗିଥିସି । କେଭେ କୁକୁରା ପଟେ ତ କେଭେ ମାଖନ ଗୁଟେ । ବେଲବୁଡାକେ ପଁଚ ଭଦ୍ରଲୋକ ବସଲେ କଥାଟା ଛିଡଲା । ଗାଁ ପାନଠିକେ ଦୁଇ-ପାଏସା ବି ମିଲିଜାଏସି ଇ ବାହାନାଥିଁ ଆର ସବୁଠାନୁ ବଡ କଥା ଇ ପଁଚ ଭଦ୍ରଲୋକ, ଚଉକିଦାର ଇମାନକୁ କାମଟେ ବି ମିଲସି ତାକର ପଦବିକେ ଜାହିର କରବାର ଲାଗି ।
କଥାଟା ଟିକେ ଅଲଗା ରକମ ହେଇଛେ ଆଏଜ । ପୁଲିସ ଚପରାସି ଦୁଇଟା ପଁହଚିଜାଇଛନ କେନ ଅଜନା ରାଏଜେ, ପଚରା ଉଚରା କରବାର କିଛି ଫଲ ନେଇଁ ମିଲଲା, ସଭେ ତ ନିଜର ନିଜର ଘର ଭିତରମାନକୁ ରହେଲେ ଆର ଟୁପୁର ଫୁସୁର ହେଲେ ।
ଝାକର ଘରର ଜୁଆନପିଲା ଜାହାକେ ସୁକ୍ରୁ ବଲି ଡାକସନ କେତେବେଲୁଁ ତାକର ବାଏର ଆଡୁକରି ପତରା ଭିତରକେ ପଲାଲାନ । ଝାକର ବୁଢା ଜାଇ ଗଁତିଆ ଘରେ ହାଜର । ଗୁଟେ ପରେ ଗୁଟେ ଗାଁର ପଁଚମାନେ ବି ସେନ ହାଜର ହେଇଗଲେ । ଟୁପୁର ଫୁସୁର ହେଲେ ।
ଚପରାସି ଦୁଇଟା ଫିରିକରି ଡାକି ଆନିଛନ ଖୁଦ ଥାନାବାବୁକେ । ବାବୁ ଆସି ଗାଁର ମଝାଖୁଇଲକେ ପଁଚମାନକୁ ଡକେଇ, ଛେଲିଆକେ ବି ଡକାଲା । ଦୁଇ ଥାପଡ ପାଏବାର ପରେ ଛେଲିଆ ସତ କଥା କହିଦେଲା । ଛେଲ ଝାକର ଘରର ସୁକ୍ରୁ ନେଇଛେ ବଲି । ଝାକର ଘରକେ ଜାଇ ଧପଡା ଚପଡା କଲାକେ ଜନାପଡଲା ପତରା ତରାର ଖଲାନ ସୁକ୍ରୁ ଅଛେ ବଲି ।
ପୁଲିସର ପଛେ ପଛେ ଗାଁର ବାକିଲୁକେ ବି ଚାଲଲେ ସେ ଖଲା ନିକେ । ଖଲାର ମଝି ଆଁଠୁପାରି ଆଏଁଖ ଜୁଡାକ ଢେଲା ଢେଲା କରି ବସିଛେ ସୁକ୍ରୁ । ଝାଁକରିଆବାଲ ଉଲମି ଆଇଛେ ମୁଁହୁ ଉପରକେ । ଆଗମୁଡେ ମଂଦାର ଫୁଲ ଜୁଡେ, ସିଂଦୁର ଟିକେ ପଡିଛେ ଆର ଗିନା ଗୁଟକେ ରଂଧା ମଦ ଥୁଆ ହେଇଛେ । ଲୋକବାକ ଦେଖିଦେଲା ବେଲକେ ମୁଡ ହଲାବାକେ ଲାଗଲା ।
ଥାନାବାବୁ ଦେଖୁନସାଏର ସୁକ୍ରୁକେ ବାଂଧବାର ଲାଗି ଚପରାସି ଦୁହିଟାକେ କହେଲା । ଚପରାସି ଦୁହିଟା ପାଖକେ ଆଏଲାକି ଆର ଟିକେ ଟିକେ ଝୁନି ଝାନି ହେବାର ଲାଗଲା । ଖାପଛଡା ଅଜବ କଥାମାନେ ବି ଟୁଁଡୁ ବାହାରୁଥାଏ, ଚପରାସି ଦୁହିଟା ପାସେ ଅଟକିଗଲେ । ସାଂଗେସାଂଗ ଲୋକ ଦୁଇଟା ଆସିକରି ମୁଡିଆ ମାରଲେ ସୁକ୍ରୁକେ । “ମା ଆମକୁ ରକ୍ଷାକର” ।
ଆର ଜନହେ କେନବାଟୁ ଡାଲଗୁଡାଦୁ ଆନି ଝାରବାର ମୁଲ କରିଦେଲା । ଥାନାବାବୁର ମୁଡକେ ଇ ସବୁ କିଛି ନେଁଇ ଢୁକଲା । ବୁଢା ଗଁତିଆକେ ପଚରାଲା ଇଟା କାଏଁଟା ହଉଛେ ବଲିକରି ।
“ଆଜ୍ଞା ଇତାକେ ଦେବତା ଆସିଥିବା ।” ତେତେଲ ତଲିଏନ ହେଇଥିବା, ବଡା କଡା ଦେବି ଆଜ୍ଞା ।
ତୁମେ କେନ୍ତା ଜାନଲ ହୋ?
ଦୁଇ ବଛର ତଲେ ହେନ୍ତା ବେପାରି ଗୁଟେ ଆଇଥିଲା ଗାଁ’କେ । ତେତେଲ ତଲିଏନ କଥା ପଡବାରକେ ହଁସିଥିନ ଉଡେଇଦେଲା । ଆର ଦିନୁତ ଝାଡାବାଁତି । ସହରକେ ବି ନେଲେ ହେଲେ କିହେ ରକ୍ଷା ନେଇ କରି ପାରଲେ । ମରିଗଲା । ବଡା କଡା ଦେବି ଆଜ୍ଞା ।
ଥାନାବାବୁ ଇ କଥା ସୁନି କେନ୍ତା କରାଜିବା କିଛି ନେଇଁ ଭାବିପାରଲା । ଟିକେ ଇଆଡ ସେଆଡ ହେଲା, ଫେନ ଚପରାସି ଦୁହିଟାକେ ପାସକେ ଡାଖଲା । ମୁନାନୁ ପଏସା ବାହାର କରି ଝନେକେ ଦେଲା । ସେ ବିଚରା ନରଦିତେଲ ଗାଁ ଭିତରକେ ଗଲା । ଏତକି ବେଲକେ ଆର ଝନାଦୁ ଖେଟି ଗଲେନ । ଝନେ ମାଁଦଲଟେ ବି ଆନିଛେ । ମାଁଦଲ ବଜାବାର ତାଲେ ତାଲେ ଆର ଦୁଇ ଜନ ସୁକ୍ରୁର ବାଗିର ମୁଡ ହଲାବାକେ ଲାଗଲେ । ଗାଁ ଭିତରୁ ଚପରାସି ନଡିଆ, ସିଂଦୁର, ଧୁପଖାଡି ଧରି ପଁହଚିଲା । ଥାନାବାବୁ ଗଁତିଆ ବୁଢାର କହେବାର ଅନସାରେ ହେ ସବୁକେ ଝାକର ବୁଢାକେ ଧରେଇ ଦେଲା ଆର ଆଁଠୁମାଡି ସୁକ୍ରୁ ଆଡକେ ମୁଡିଆ ମାରଲା ।
ସୁକ୍ରୁ ଆଘ ଆଘ ଝୁଲତେଲ ମୁଡ ହଲାତେଲ ଜଉଛେ, ତାକେ ଲାଗିକରି ଝାକର ବୁଢା, ଗାଁର ନରିହା ଆର ଦୁଇଟା ମୁଡହଲଉ, ତରାକେ ଚଉକିଦାର । ତାର ପଛେ ଗଁତିଆ ବୁଢା, ଥାନାବାବୁ ଆର ସେ ଚପରାସି ଦୁହିଟା । ପଛେ ଗାଁର ବାକି ଲୁକେ । ମାଁଦଲ ଗରଜି ଜଉଛେ । ଲୁକେ ମାଁ ତେତେଲ ତଲିଏନ ର ଜଏ ବଲୁଛନ ।
ସମକିରର ସେସେ ବିଚରା ମାସଟର ମୁଁହୁ ସୁଖେଇ ଲୁଝୁଂଗ ଲୁଝୁଂଗ ଅଉଛେ । କାଁ କରବା ବିଚରାର ଛେଲତ ଆର ନେଇ ମିଲଲା ।

ଉଁଚା ଉଁଚା ଫ୍ଲାଟ ଡେଗି ଡେଗି ଆଉଥିବାର ସୁର୍ଜ୍ୟର ଦର୍ସନ ଟିକେ ଡେରିଥିଁ ହେସି ରୋହିତ ରହୁଥିବାର ଘରର ଝର୍କାନ । ଠିକ ଜେନ୍ତା ବେଲ ପୁରୁବ ଦିଗେ ଉଦବାର ନିସଚିତ ଆଏ ହେନ୍ତା ନିର୍ଦିସ୍ଟ ସମିଆଥିିଁ ନିର୍ଦିସ୍ଟ କେତେଟା କାମ କରବାର ବି ରୋହିତର ଲାଗି ପୁରାପୁରି ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ଆର ନିସଚିତ ଆଏ । ସାଢେସାତ-ବଜେ ଉଠବାର, ନଅ-ବଜେ ଜଳଖିଆ, ଦସ-ବଜେ ଅଫିସ, ପାଁଚ ବଜେ ୱାପସ୍ ଏନ୍ତା ଏନ୍ତା ଇତାକେ ଆମେ ସମୟାନୁବର୍ତିତା କହେମା
କି ଆବସ୍ୟକତାର ବାଧ୍ୟତା କହେମା ସେଟା ଅଲଗା କଥା । ରୋହିତର ଲାଗି ସବୁଦିନ ଗୁଟେ ବାଗିର । ଆଲାରାମ-ଦିଆ-ଘଡି ବାଗିର ତାର ସବୁକାମ, ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ଆରୁ ନିସଚିତ । ବଖରାଟା ବେସି ବଡ ନେଇସେ । ମକରା ଜାଲଥିଁ ସଜା କାଁଥି, ଖାର ଆର ଅଧାପୁଡା-ସିଗରେଟର ମିଲାମିସାଥିନ ଗୁଟେ ନୁଆଁ ଫ୍ଲୋର ଡିଜାଇନ । ଗୁଟେ କନେ ଖଟ ଗୁଟେ, ତାକେ ଲାଗିକରି ଟେବୁଲଟେ, ଟେବୁଲ ଉପରେଁ ଟେବୁଲ-ଘଡି ଆର ମୁଟା ଡାଇରିଟେ । ଟେବୁଲ ଲାଗିକରି କାଁଥି ନ କେଲେଣ୍ଡର ଗୁଟେ ଟଙ୍ଗା ହେଇଛେ । ଘରର ଆର କନେ ବଡ ଟେବୁଲଟେ । ପଟାବନ୍ଧା କବିତା ସଂକଲନ କେତେଟା, ବିଅର ବୁତଲ ଦୁଇଟା, ଟେପରେକର୍ଡର, ଗଜଲ କେସେଟ କେତେଟା, ଦେଖବାର ଲାଏକର ଜିନିସ ହେତକି ଟେବୁଲ ଉପରେ । ଘରେ ଆର ବି ଜାହାକିଛି ଥିଲା ସବୁ ଛିଚିବିଛି ହେଇଛେ । ବଖରା ଗତିରୁକେ ଦେଖଲେ ଜନାପଡସି ହେ ଖାର ଉପରେ ରୋହିତର ଛଡା ଅଲଗା କାହାରିର ପାହା ଚିହ୍ନା ନୁହେଁ ପଡେ ତାଏଲ କି ପଡବା ବଲିଁ ତାର ଆସ ନେଇଁନ ।
ଅଲଗା ଦିନର ବାଗିର ଆଲାରାମ ସାଡେ ସାତବଜେ ନେଇଁ ବାଜିକରି ନ ବଜେ ବାଜଲା । ଗୁଟେ ଅଲଗା କଥା ଆଏ । ରୋହିତ ଉଠିକରି ହାତ ଲମେଇଛେ ଟେବୁଲ ଉପରର ଡାଏରି ନିକେ । ଫରଦ କେତେଟା ଉଲଟେଇଛେ  ମନ ନେଇଥିଲା ବାଗିର ଦେଖିଛେ । ସନଡେ ଲିଖା ଫରଦଥିଁ ହାତ ଲେଖା ସୁଇନ । ଟେବୁଲ ଉପର କେ ଫିକି ଦେଲା ଡାଏରିକେ । ଟ୍ରାଉଜର ପକେଟନୁ ସିଗରେଟ ଆର ମାଚିସ ବାହାର କରି ପିଇବାର ମୁଲକଲା । ଖଟୁଁ ଉଠିକରି
ଟେପ ଅନ କଲା, ଡେବିରି ହାତେ ବିଅର ବୁତଲ ଧରି କରି ଫେନ ଖଟ ଉପରେ ହାଜର । ଦାଁତେ ଠିି ଖୁଲିକରି ବୁତଲର ଅଧା ଖତମ କରିଦେଲା ଗୁଟେ ସାଁସେ । ତକିଆ ଉପରେ ପଦମ ଦୁହିଟା ଆରୁ ତାର ଉପରେ ମୁଡକେ ଆରାମସେ ଥୁଇ କରି ଅନ୍ୟମନସ୍କ ହିସାବେ ଝରକା ସେ ଆଡର ଦୃସ୍ୟରାକ ଦେଖୁଥିଲା
ସଡକ ଉପରେଁ ଗାଡିଁ ଉତାରୁ ଗାଡି ଛୁଟୁଥିଲା । କିସମ କିସମର ଗର୍ଜନ କରି । କେନସିଟା ନେଇ ରହୁଥାଇ ସବୁ ଚାଲୁଥିଲେ । ଜେନ କୁହୁଲା ଟିକକ ରହୁଥିଲା ସେଟା ବି ଘଡେକର ଲାଗି । ଫେନ ହେଟାବି ମିସିଜଉଥିଲା କାଁଏଥିନ ଗୁଟେ । କେତେବେଲୁଁ ଜେ କେସେଟ ସରିକରି ଟେପ ଫେନ ଚଲାଲା । ଫେର ଖଟ ଉପରେ ସେ ଭଙ୍ଗି, ସେ ଦୃସ୍ୟରାକ । ତେତକର ଖଟୁଁ ଉଠଲା । ପାହା ଦୁଇଟା ସ୍ଳିର ଉପରେ ରଖିକରି ସିଧା ଚାଲଲା ବାଥରୁମ ।

ଫିରି କରି ଦେଖଲା ଦୁଇ ବାଜିଛେ ।

ବାଇକଟା ବନେ ଜୋରସେ ଚାଲିଛେ ସଡକ ଉପରେ । କେନକେ ଜିବା କି କାଁଏ ଥିନର ଲାଗି ଜିବା ହେଟା ଖୁଦ ରୋହିତକେ ବି ଜନା ନେଇ । ସେ ଖାଲି ଚାଲୁଛେ, ଖାଲି ମରୁଭୁଇଁ ଥିନ ବାଟ ପାସରି ଦେଇଥିବାର ଚଲାଲି ବାଗିର ା ରାସ୍ତା ଜନା ନେଇଁକି ଜିବାର ସେସ ନେଇଁ । ବାଇକର ସ୍ପିଡ କମିଗଲା । ମେନ-ରୋଡନୁ ଉତରି କରି ପାଖର ଡୁଙ୍ଗିରି ଆଡକେ ଚାଲଲା । ସୁରୁଟେ ଡୁଙ୍ଗୁରି । ପତଲା ଜଙ୍ଗଲ ଲାଗିଛେ । ଡୁଙ୍ଗୁରି ତଲେଁ ବାଇକନୁ ଉତରି କରି ଉପରକେ ଦଉଡିବାର ମୁଲକଲା । ଦଉଡିବାରଥିନ ଅସୁବିଧା ହେଲା ବଲି ଚପଲଟାକେ ଗୁଟେ ବଡ ପଥର ଉପରେ ଥୁଇଲା । ଆରୁ ଫେନ ନର୍ଦିବାରେ ଲାଗଲା ।
ଜେତେ ଉପରକେ ଜଉଥିଲା; ତାର ଜୋର ସେତକି କମୁଥିଲା । ଟିିକେ ପହଁଚିବାର ଆଘନୁ ଝୁଟେଁଇ ପଡଲା । ଡେବିରି ଗୁଡର ମୁଲା ଆଁଗଠିନୁ ରକତ ଥିୁଥିଲା । ତିନ ଚାଏର ଥୁା ରକତ ମାଏଟ ଉପରେ ପଡଲାନ । ଗୁଟେ ଚିକନ ପଥର ଉପରେ ବସି ପଡଲା । ସେ ପଖନ ଉପରେ ବି ରକତ ଝରି ପିଛଲିଗଲା । ବଡା ନିର୍ବିକାର ଆର ଡରଛଡା ହିସାବେ ହେ ରକତଥିନ ନିଜର ଆଂଗଠି ବୁଥିକରି ଗୁଟେ ଡଂଗାର ଫଟୁ କାଟବାର ମୁଲକଲା । ଧିରେ ଧିରେ ରକତବୁହା ଥମି ଆଏଲା । ତବବି ସେଟାକେ ଚିିକରି ଆର ରକତ ବାହାର କରି ଫଟୁ କଟା ସେସ କରବାର ଚେସ୍ଟା କଲା ସେ ।

ତାକେ ଗୁଟେ ଅଲଗା ରକମର ମଜା ଲାଗୁଛେ ଇ ଦିହଁ ଭିତରୁ ରକତ ବାହାର କରି ମାଏଟ ଉପରେ ଥିବାର ପଖନ ଥି ଫଟୁ କାଟବାର ଲାଗି । ଦିହିଁ ଉସାସ ଲାଗୁଥିଲା ହେଲେ ମୁଡ ଧିରେ ଧିରେ ଉଜନିଆ ଲାଗବାକେ ଲାଗଲା । ମୁଡଟିକେ ଉଠେଇ ଦେଖଲା ବେଲକେ ରକତମୁହାଁ ବେଲ ବୁଡୁଥିଲା । ମୁଡ କିନ୍ଦିରିବାରକେ ଲାଗଲା । ସବୁ ଅଂଧାର ହେଇଗଲା । ଆଁଏଖ ଖୁଲି ଦେଖଲା ବେଲକେ ଆକାସେ ତରା ଦିସୁଛେ, ଦିହି ଦୁର୍ବଲ ଲାଗୁଛେ । ଉଠବାର
ତାକତ ନେଇଁ । ଜେନ୍ତା ମାଏଟ ଘିଚି ନଉଛେ । ଉଠବାର ମନ ନେଇଁ । ହେଲେ ଏନ୍ତା କରି ହେ ତରା ମାନକୁ ଦେଖଲେ କେନ୍ତା ଜେ ଆର ସୁଂଦର ଦିସୁଛନ । ଆର ମନ ବି କେନ୍ତା ଅଲଗା ଲାଗୁଛେ । ଏନ୍ତା ନିଲିଆ ଆକାସ ତଲେ କେତେବେଲେ ସୁଇପଡଲା ଜନା ନେଇଁ ।

ଚେରେ ମାନକର ଡାକଥି ନିଦ ଭାଂଗିଗଲା । ରୋହିତ ଧିରେ ଧିରେ ଉଠିକରି ସବୁ ଆଡକେ ଦେଖଲା । ସମକିରର ରୋପ ରେଖ ସଜ୍ଞା ଜେନ୍ତା ବଦଲି ଜେଇଛେ । ଚେରେମାନେ ଗୁଡା ଛାଡିକରି ନିଲିଆ ଆକାସେଁ ଉଡୁଛନ କେଡେ ମଜାଥିଁ ।

ଠିଆ ଉଠି ଦେଖଲା ବାଇକଟା ଡୁଂଗରିତଲେ ଅଛେ । ସତେ ଜେନ୍ତା ଚେତେଇ ଦଉଛେ “ଜିବାର ଅଛେ, ତୁମର ଜିବାର ଅଛେ”ା ପଛକେ ଦେଖଲା ବେଲକେ ପଥର ଉପରେ କଟା ହେଇଥିବାର ହେ ଡଂଗାର ଫଟୁ ଅଧା ହେଇଛେ । ହେଲେ ପାହା ଜୁଡାକ ତାର ତାର ମୁଲକରି ଦେଲେ ତଲକେ ଚାଲବାର ଲାଗି । ଟିକେ ଉପରକେ ଦେଖୁଛେ ଚେରେମାନେ ଉଡୁଛନ । ହେଲେ ଚାଲବାର ବନ୍ଦ ନେଇଁ ହେଲା । ସେ ଚାଲଲା ତୁା ହେଇଥିବାର ଗଛମାନକର ମଝି, ଜିବନ ନେଇଁ ଥିବାର ଢେକଲ ପଥର ମାଡି ସେ ଚାଲଲା ।